مدیریت تنشهای اقلیمی و محیطی در باغات پسته ایران تحلیل راهکارهای ژنتیکی مدیریتی و استراتژیک برای ارتقاء پایدار تولیدات گیاهی

تغییرات اقلیمی به ویژه افزایش دما و بحران آب چالشهای وجودی بی سابقه ای را متوجه باغات پسته ایران کرده است. این مقاله با تمرکز بر تنشهای محیطی فزاینده از جمله عدم تامین نیاز سرمایی و افزایش نیاز آبی، ضمن روشن ساختن شکاف عظیم بهره وری در مقایسه با رقبای جهانی، راهبردهایی جامع برای تضمین تولید پایدار پسته ارائه میدهد. یافتههای کلیدی بر لزوم تحول ژنتیکی از طریق به کارگیری پایه های هیبرید مقاوم (مانند UCB-۱) با کارایی مصرف آب (WUE) بالا، گذار کامل به سامانه های آبیاری دقیق با کمک فناوریهای کشاورزی هوشمند، و استفاده از بیواستیمولانتها برای تقویت مقاومت فیزیولوژیکی درخت در برابر تنشها، تاکید دارند. اجرای این راهبردها برای احیای مزیت رقابتی پسته ایران در دهههای آتی ضروری است.

کلیدواژه ها:

تغییر اقلیم ، تولید پسته ، نیاز سرمایی ، تنش آبی ، شوری ، سرخشکیدگی ، کارایی مصرف آب (WUE) ، پایه هیبرید (UCB-(۱) ، کشاورزی دقیق ، بیواستیمولانتها