پارادایم جهانی پرورش انسان خردورز مدل مفهومی خودآگاهی، ذهن آگاهی و تفکر انتقادی در مرحله ی پیش دبستانی

پژوهش حاضر با هدف طراحی و تبیین پارادایم جهانی پرورش انسان خردورز و ارائه مدل مفهومی اجرایی آن در مرحله ی پیش دبستانی انجام شد. این پارادایم با الهام از آموزههای عقل و رشد در فرهنگ اسلامی و یافتههای نوین روانشناسی خرد شکل گرفته و بر سه مولفه ی کلیدی خودآگاهی ذهن آگاهی و تفکر انتقادی استوار است. در این مدل خرد به عنوان توانایی تلفیق عقل، عاطفه، اخلاق و معنویت در نظر گرفته می شود و آموزش آن از طریق فعالیتهای تعاملی چون بازی، داستان و گفتوگو در سنین پیش دبستانی امکان پذیر است. پژوهش با رویکرد ترکیبی و مبتنی بر روش طراحی و تکوین انجام گرفت. پس از تدوین بسته ی آموزشی ویژه در کودکستان، تاک برنامه طی یک ماه اجرا و اثر آن بر شاخصهای همدلی، خودتنظیمی و تفکر بازتابی کودکان بررسی شد. یافتهها نشان داد اجرای این برنامه موجب بهبود معنادار در خودآگاهی، عاطفی، توان گفت و گوی همدلانه و مهارت تصمیم گیری اخلاقی کودکان گردید. تحلیل محتوایی نیز نشان داد که مولفههای الگوی طراحی شده با ساحت های شش گانه ی تربیتی نظام آموزش و پرورش ایران هم پوشی کامل دارد. بر این اساس پارادایم جهانی پرورش انسان خردورز چارچوبی نو برای تربیت انسان در قرن بیست و یکم ارائه میدهد که قابلیت بومی سازی در فرهنگهای گوناگون را داراست.

کلیدواژه ها:

خردورزی ، ذهن آگاهی ، ساحت های تربیتی ، کودک پیش دبستانی ، خودآگاهی