مروری نظام مند بر اثربخشی روان درمانی فردی و گروهی آنلاین در مقایسه با روان درمانی حضوری با تمرکز بر پایداری نتایج (احتمال عود مجدد نشانگان)

گسترش فناوری های دیجیتال و وقایع جهانی نظیر همه گیری کووید-۱۹، گذار به سمت ارائه خدمات سلامت روان آنلاین را تسریع بخشیده است. این پژوهش با هدف مقایسه جامع اثربخشی روان درمانی های فردی و گروهی آنلاین با روان درمانی حضوری، به ویژه در خصوص پایداری نتایج درمانی و احتمال عود نشانگان در اختلالات روان شناختی انجام شده است. مطالعه حاضر یک مطالعه مروری نظام مند (Systematic Review) با رویکرد تحلیلی-توصیفی است که به بررسی مقالات منتشر شده بین سال های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۵ درباره اثربخشی روان درمانی آنلاین و حضوری پرداخته است. نتایج نشان می دهد که روان درمانی آنلاین برای اختلالات مختلف اثربخشی قابل مقایسه ای با روان درمانی حضوری دارد. اتحاد درمانی، به عنوان یک عامل کلیدی، در هر دو شیوه قابل ایجاد است، اما چالش های خاص خود را دارد. شواهد موجود در زمینه مقایسه نرخ عود مجدد، پیچیده تر و کمتر قطعی است. روان درمانی گروهی آنلاین نیز با چالش هایی در زمینه انسجام گروهی و مدیریت پویایی های بین فردی روبروست که می تواند بر پایداری نتایج تاثیر بگذارد. روان درمانی آنلاین یک جایگزین موثر و کارآمد برای روان درمانی حضوری است، اما نمی توان آن را صرفا یک ترجمه دیجیتال از درمان سنتی دانست. برای به حداکثر رساندن پایداری نتایج و به حداقل رساندن خطر عود، درمانگران باید به تقویت اتحاد درمانی، آموزش مهارت های خودنظم دهی به مراجعان و استفاده از مدل های درمانی ترکیبی (Hybrid) یا برنامه های تقویتی (Booster Sessions) پس از خاتمه درمان توجه کنند.

کلیدواژه ها:

روان درمانی آنلاین ، روان درمانی حضوری ، اثربخشی تطبیقی ، عود نشانگان ، درمان فردی و گروهی