رتبه بندی روابط میرایی برای تحلیل خطر زلزله در ایالت لرزه زمین ساختی البرز-آذربایجان

به منظور طراحی سازه های مقاوم در برابر زلزله، باید تحلیل خطر لرزه ای انجام شود که هدف آن، ارزیابی خطرپذیری در برابر زلزله در ساختگاه است. عدم دقت در این تحلیل می تواند پیامدهای جدی به دنبال داشته باشد. دست کم گرفتن خطر لرزه ای ممکن است به خسارات جبران ناپذیر منجر شود، در حالی که دست بالا گرفتن آن می تواند هزینه های اقتصادی غیرضروری به پروژه تحمیل کند. یکی از گام های اساسی در این تحلیل، انتخاب روابط میرایی است که با برآورد کاهش انرژی امواج زلزله از چشمه لرزه زا تا ساختگاه، حرکت زمین در منطقه هدف را تخمین می زنند. انتخاب این روابط باید بر اساس معیارهای علمی و سازگاری با منطقه انجام شود تا نتایج به واقعیت نزدیک تر باشد. در این مطالعه، با استفاده از رویکردهای آماری توزیع مانده ها و آزمون لگاریتم درست نمایی (LLH)، ۱۰ رابطه در سه دسته جهانی، منطقه ای و محلی بر اساس داده های حرکت قوی ثبت شده در ایالت لرزه زمین ساخت البرز-آذربایجان مورد ارزیابی قرار گرفتند. داده های مورد استفاده شامل ۴۰۵ رکورد با بزرگای گشتاوری ۴.۵ و بیشتر، فاصله حداکثر تا ۲۰۰ کیلومتر و دارای سرعت موج برشی معلوم تا تاریخ ۵ دسامبر ۲۰۲۴ است. نتایج توزیع مانده ها و آزمون LLH به طور مشترک نشان داد که روابط فرج پور و همکاران (۲۰۱۹)، کاله و همکاران (۲۰۱۵) و صداقتی و پزشک (۲۰۱۷)، به ترتیب با مقادیر LLH برابر با ۰.۲۶۳، ۰.۴۵۲ و ۰.۴۷۸، در مقایسه با سایر روابط، بیشترین سازگاری را با داده های ثبت شده در این منطقه دارند. به طور کلی، روابط محلی و منطقه ای نسبت به روابط جهانی، دقت بیشتری در برآورد داده های حرکت قوی ثبت شده در ایالت لرزه زمین ساخت البرز–آذربایجان نشان دادند. یافته های این مطالعه می تواند در انتخاب مناسب ترین روابط میرایی برای تحلیل دقیق تر خطر لرزه ای در این منطقه یاری رساند.

کلیدواژه ها:

تحلیل خطر زلزله ، رابطه میرایی ، بیشینه شتاب زمین ، ایالت لرزه زمین ساختی البرز-آذربایجان ، آزمون توزیع مانده ها ، آزمون لگاریتم درست نمایی