تعامل انسان و محیط در دشت خوزستان طی عصر هولوسن

دشت خوزستان به عنوان یکی از مناطق کلیدی در پژوهش های باستان شناسی ایران، بینش های مهمی درباره شکل گیری نخستین سکونتگاه های انسانی در عصر هولوسن و تغییرات نظام زیستی و استقراری جوامع از دوره نوسنگی تا دوران تاریخی ارائه می دهد. این پژوهش به بررسی تاثیر عوامل محیطی و اقلیمی بر الگوهای استقراری جوامع باستانی در این منطقه می پردازد. هدف اصلی، تحلیل نقش ظرفیت ها و دگرگونی های زیست محیطی در شکل گیری و تحولات فرهنگی معیشتی جوامع است. پرسش های اصلی شامل تاثیر تغییرات اقلیمی و جغرافیایی بر استقرارهای انسانی و ارتباط بین دگرگونی های زیست بوم شناختی و روندهای فرهنگی است. روش شناسی تحقیق مبتنی بر تحلیل عوامل موثر بر مکان گزینی سکونتگاه ها و تغییر الگوهای استقراری است. نتایج نشان می دهد که در هولوسن قدیم، استقرارهای انسانی در مناطق مرتفع تر شکل گرفتند، در حالی که در هولوسن میانه، گسترش مرداب ها و دریاچه ها منجر به جابجایی استقرارها به مناطق پست تر شد. در هولوسن جدید، تغییرات اقلیمی و افت تراز آب های سطحی و زیرزمینی، توسعه سامانه های مهندسی آبی و تغییر شیوه های معیشتی را به دنبال داشت. یافته ها حاکی از آن است که تعامل بین تغییرات محیطی و نوآوری های انسانی، نقش کلیدی در تکامل فرهنگی و پایداری استقرارهای بلندمدت در دشت خوزستان داشته است. این مطالعه با تاکید بر اهمیت رویکردهای میان رشته ای، درک عمیق تری از رابطه بین عوامل زیست بوم شناختی و توسعه تمدن های باستانی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

خوزستان ، هولوسن ، جغرافیا ، محیط ، اقلیم.