بررسی مقایسه ای نقش عمل گرایی در سیاست خارجی دولت های احمدی نژاد و روحانی (۱۳۸۴ - ۱۴۰۰)

سیاست خارجی هر کشوری متاثر از عوامل متعددی است و هر دولتی ممکن است رویکردهای متفاوتی در دستگاه خارجی خود با کشورهای دیگر داشته باشند. در پژوهش حاضر سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در دوران ریاست جمهوری احمدی نژاد و حسن روحانی بر اساس رویکرد عمل گرایی موردبررسی قرار می گیرد. بر این اساس این پرسش مطرح می شود که عمل گرایی در سیاست خارجی دو دولت احمدی نژاد و روحانی بر چه مفاهیمی استوار بوده چه پیامدهایی را در عرصه پیامدهای داخلی و بین المللی در پی داشته است. یافته های پژوهش حاضر توصیفی - تحلیلی با تکیه بر منابع اسنادی (کتابخانه ای) می باشد. نتایج این پژوهش نشان می دهد با توجه به رویکرد واقع گرایی نوکلاسیک، دو دولت احمدی نژاد و روحانی برداشت متفاوتی از عمل گرایی در تصمیم گیری سیاست خارجی کشور داشته اند. در این میان اقتضائات نظام بین الملل، متغیر و ساختار قدرت داخلی نقش تعیین کننده ای ایفا کرده است. به این معنا که عمل گرایی در دولت احمدی نژاد یک نوع واکنش و مقاومت در برابر قدرت های بزرگ جهانی و منطقه ای بوده اما در دولت روحانی عمل گرایی به معنای تعامل سازنده با غرب از طریق تنش زدایی، اعتمادسازی و دوری از امنیتی شدن کشور بوده است.

کلیدواژه ها:

عمل گرایی ، سیاست خارجی ، ایران ، روحانی ، احمدی نژاد ، واقع گرایی نوکلاسیک