بررسی رویکرد حقوق ایران نسبت به تجاوز جنسی در روابط زناشویی

خانواده به عنوان نخستین نهاد اجتماعی، نیازمند تداوم روابط مبتنی بر احترام، محبت و امنیت است، اما خشونت علیه زنان، به ویژه تجاوز زناشویی، سلامت جسمی، روانی و اجتماعی آنان و همچنین ثبات خانواده را تهدید می کند. آثار مستقیم این خشونت شامل آسیب های روانی مانند اضطراب، افسردگی و افکار خودکشی و آسیب های جسمی از جمله درد مزمن، اختلالات جنسی و مغزی است. آثار غیرمستقیم آن نیز بر فرزندان، جامعه و حتی خود همسر تاثیرگذار است و می تواند به واکنش های افراطی مانند همسرکشی منجر شود. بررسی نظام حقوقی ایران نشان می دهد که علی رغم پیش بینی تمکین در قانون مدنی، ابزارهایی نظیر ماده ۱۱۳۰ قانون مدنی، منشور حقوق و مسئولیت های زنان و قانون حمایت از حقوق زنان ظرفیت هایی برای حمایت از زنان در وضعیت عسر و حرج فراهم کرده است، اما فقدان جرم انگاری صریح تجاوز زناشویی و اجرای سلیقه ای مقررات، نیازمند بازنگری و تقویت سیاست های حمایتی است. نتایج بیانگر این است که مقابله با خشونت جنسی در خانواده نیازمند رویکردی جامع شامل جرم انگاری، آموزش زوجین، سازوکارهای حمایتی و ارتقای استقلال اقتصادی و روانی زنان است تا محیط خانواده به مکانی امن و سالم تبدیل شود و نقش سازنده زنان در تربیت فرزندان و حفظ بنیان خانواده تحقق یابد.

کلیدواژه ها:

تجاوز زناشویی ، خشونت علیه زنان ، حقوق خانواده ، جرم انگاری ، حمایت قانونی