مناسبات حقوق ملی و حقوق محیط زیست بین المللی با تاکید بر حقوق بشر

زمینه و هدف: حقوق بین الملل محیط زیست به عنوان یکی از شاخه­های حقوق بین الملل محسوب می شود که برای توسعه و تدوین آن، از الگوی توسعه و تدوین سایر شاخه ­های حقوق بین الملل که همان حرکت از حقوق توصیه­ای به سمت حقوق موضوعه و سخت، استفاده شد. اما نهاد حاکمیت با گذشت زمان به عنوان یک مانع اساسی و نفوذناپذیر بر سر راه توسعه و تدوین حقوق بین الملل محیط زیست عمل کرد. مواد و روش ­ها: این تحقیق از نوع نظری و روش آن توصیفی- تحلیلی میباشد. روش جمع آوری اطلاعات کتاب­خانه ای و با مراجعه به اسناد، کتب و مقالات انجام شده است. ملاحظات اخلاقی: در تمام مراحل نگارش پژوهش حاضر، ضمن رعایت اصالت متون، صداقت و امانت­داری رعایت شده است. یافته­ ها: سازوکارهای مختلف حقوق بین الملل برای تعدیل مفهوم حاکمیت، به واسطه استفاده اقتصادی کلان دولت ها از محیط زیست، کاملا ناکارآمد عمل کردند و به ناچار تلاش هایی برای تعدیل حاکمیت از درون آغاز شد. یافته­ های پژوهش نشان می­دهد که حقوق ملی و به­طور خاص مبانی رویکرد آن به محیط زیست به­ عنوان ابزار اصلی در جهت تعدیل حاکمیت ملی دولت­ ها عمل نمود. نتیجه­: رویکردهای ارزشی و مذهبی به حق بر محیط زیست سالم در نظام حقوق ملی و مسئولیت حفظ آن در اسناد و رویه بین ­المللی متبلور شده و در نتیجه همین رویکرد، حاکمیت ملی دولت­ ها با واسطه سازوکارهای حقوق ملی بسیار تعدیل شده است. این رویکردها حتی بر رویه مراجع بین­ المللی نیز موثر بوده است.

کلیدواژه ها:

International Environmental Law ، National Sovereignty ، environmental philosophy ، jus cogens