تحلیل اثر تغییرات اقلیمی بر مدیریت فضای سبز و آبیاری در ساوه

تغییرات اقلیمی به عنوان یکی از مهم ترین چالش های قرن حاضر، تاثیر مستقیم بر مدیریت شهری و به ویژه بر فضای سبز و سامانه های آبیاری دارد. شهر ساوه، با اقلیم نیمه خشک و وابستگی شدید به منابع محدود آب، نمونه ای بارز از شهری است که تغییرات دما، کاهش بارش و افزایش تبخیر و تعرق، مدیریت پایدار فضای سبز آن را با دشواری های جدی مواجه کرده است. در این مقاله، تلاش شده است تا اثرات تغییرات اقلیمی بر الگوهای آبیاری و نگهداری فضای سبز شهری ساوه بررسی شود و راهکارهای نوین مدیریتی برای مقابله با این چالش ها ارائه گردد.اهمیت این موضوع در ساوه دوچندان است؛ زیرا این شهر نه تنها با محدودیت منابع آبی روبه روست، بلکه رشد جمعیت و توسعه صنعتی نیز فشار مضاعفی بر منابع طبیعی وارد کرده است. تغییرات اقلیمی در قالب افزایش دمای میانگین سالانه، کاهش بارش های فصلی و وقوع خشکسالی های متوالی، موجب کاهش کیفیت و کمیت فضای سبز شهری شده و هزینه های نگهداری آن را افزایش داده است. بنابراین، مدیریت شهری ساوه نیازمند بازنگری جدی در سیاست های آبیاری، انتخاب گونه های گیاهی مقاوم و بهره گیری از فناوری های نوین پایش و مدیریت منابع آب است.روش تحقیق این پژوهش توصیفی–تحلیلی است و داده ها از منابع اقلیمی رسمی شامل آمار سازمان هواشناسی ایران، گزارش های شهرداری ساوه و مطالعات پیشین در حوزه تغییرات اقلیمی و مدیریت فضای سبز استخراج شده اند. برای تحلیل وضعیت اقلیمی، داده های مربوط به دما، بارش، رطوبت نسبی و شاخص تبخیر و تعرق طی دو دهه اخیر بررسی شده و با استفاده از ابزارهای GIS و مدل های پیش بینی اقلیمی، روند تغییرات آینده شبیه سازی گردیده است. همچنین، داده های مربوط به سامانه های آبیاری شهری و هزینه های نگهداری فضای سبز به عنوان شاخص های مدیریتی مورد تحلیل قرار گرفته اند.نتایج نشان می دهد که تغییرات اقلیمی در ساوه موجب کاهش بارش سالانه، افزایش دمای تابستان و افزایش نیاز آبی فضای سبز شهری شده است. این شرایط، کارایی روش های سنتی آبیاری را کاهش داده و ضرورت استفاده از فناوری های نوین مانند آبیاری قطره ای، سنسورهای رطوبت خاک و بهره گیری از پساب تصفیه شده را برجسته کرده است. پیشنهاد می شود مدیریت شهری ساوه با انتخاب گونه های مقاوم به خشکی، توسعه سامانه های هوشمند آبیاری و استفاده از داده های اقلیمی در برنامه ریزی شهری، پایداری فضای سبز را تضمین کند. همچنین، مشارکت شهروندان در مدیریت منابع آب و آموزش عمومی در زمینه مصرف بهینه آب می تواند نقش مهمی در کاهش اثرات تغییرات اقلیمی ایفا کند.

کلیدواژه ها:

تغییرات اقلیمی ، مدیریت فضای سبز ، آبیاری در ساوه