مرمت و احیای زندان قصر تهران با رویکرد تبدیل به باغ موزه: تحلیل تطبیقی و ارائه راهکارهای طراحی

تغییر کاربری بناهای تاریخی با هدف حفاظت، احیا و استفاده مجدد، یکی از رویکردهای مهم در معماری معاصر و مدیریت میراث فرهنگی است. این پژوهش به بررسی روند مرمت و تغییر کاربری زندان تاریخی قصر تهران به باغ موزه قصر می پردازد و آن را با نمونه خارجی زندان بودمین در انگلستان، که به موزه و هتل لوکس تبدیل شده، مقایسه می کند. روش تحقیق به صورت کیفی و با استفاده از مطالعات اسنادی، برداشت میدانی، تحلیل تطبیقی و ارزیابی از طریق مدل های سوآت و نارا انجام شده است. نتایج نشان می دهد که در پروژه باغ موزه قصر، حفظ عناصر شاخص معماری تاریخی، ایجاد فضاهای فرهنگی اجتماعی و بازآفرینی منظر سبز، نقش موثری در ارتقای هویت و جذب مخاطب داشته است. در عین حال، برخی چالش ها مانند عدم پیوند کامل با بافت پیرامونی و کمبود برنامه ریزی عملکردی در برخی فضاها مشاهده می شود. مقایسه با تجربه بودمین نشان می دهد که بهره گیری از رویکردهای چندمنظوره، استفاده بهینه از ظرفیت های اقتصادی و طراحی تعاملی با مخاطب، می تواند کیفیت پروژه های مشابه در ایران را ارتقا دهد. این پژوهش، راهکارهایی برای بهبود فرآیند تغییر کاربری بناهای تاریخی ارائه می کند که می تواند در سیاست گذاری و طراحی پروژه های آینده موثر باشد.

کلیدواژه ها:

تغییر کاربری ، مرمت ، باغ موزه قصر ، زندان بودمین ، معماری تطبیقی