ارزیابی نظام های کنترل داخلی در حوزه مالی شهرداری ها با رویکرد حسابرسی داخلی نوین

هدف این پژوهش، ارزیابی سطح کارایی نظام های کنترل داخلی در حوزه مالی شهرداری ها و تبیین نقش حسابرسی داخلی نوین به عنوان میانجی در بهبود کارایی و شفافیت مالی است. در این راستا، مدلی مفهومی مبتنی بر چارچوب یکپارچه کنترل داخلی (COSO، ۲۰۱۳) و استانداردهای نوین حسابرسی داخلی (IIA، ۲۰۲۱) تدوین شد. پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش، توصیفی–تحلیلی از نوع پیمایشی است. جامعه آماری شامل مدیران مالی، ذیحسابان و حسابرسان داخلی شهرداری های مراکز استان ها بود که با استفاده از فرمول کوکران، ۲۶۵ نفر به عنوان نمونه آماری انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ای محقق ساخته بر پایه مولفه های COSO و شاخص های حسابرسی داده محور بود که روایی محتوایی آن با نظر خبرگان و پایایی آن با آلفای کرونباخ (۸۹/۰) تایید شد. برای تحلیل داده ها از مدل معادلات ساختاری (SEM) با نرم افزارهای AMOS و SmartPLS استفاده گردید. نتایج پژوهش نشان داد نظام کنترل داخلی اثر مستقیم و معناداری بر کارایی مالی شهرداری ها دارد (β=۰.۲۹, p<۰.۰۰۱) و همچنین، حسابرسی داخلی نوین نقش میانجی مثبت و موثری در این رابطه ایفا می کند (β=۰.۳۷). در مدل نهایی، مقدار ضریب تعیین (R²=۰.۶۱) بیانگر تبیین رضایت بخش تغییرات کارایی مالی توسط مولفه های مدل است. بر این اساس، تقویت کنترل های داده محور، پیاده سازی فرآیندهای حسابرسی مبتنی بر ریسک، و دیجیتالی سازی نظارت مالی می تواند موجب ارتقای پاسخگویی و شفافیت مالی در مدیریت شهری گردد.

کلیدواژه ها:

کنترل داخلی ، حسابرسی داخلی نوین ، مدیریت ریسک سازمانی ، شفافیت مالی شهرداری ، کارایی و پاسخگویی مالی