طراحی مدل تصمیم گیری چندمعیاره برای نوسازی و جایگزینی ماشین آلات عمرانی در شهرداری ها

این پژوهش با هدف طراحی یک مدل تصمیم گیری چندمعیاره برای نوسازی و جایگزینی ماشین آلات عمرانی در شهرداری ها انجام شده است، زیرا فرسودگی این تجهیزات می تواند پیامدهای اقتصادی، فنی و زیست محیطی قابل توجهی ایجاد کند و بهره وری عملیات عمرانی را به طور جدی کاهش دهد. با توجه به اینکه تصمیم گیری در این حوزه تحت تاثیر مجموعه ای از معیارهای متنوع از جمله هزینه چرخه عمر، قابلیت اطمینان، کارایی عملیاتی، مصرف انرژی و سطح آلایندگی قرار دارد، استفاده از روش های تصمیم گیری چندمعیاره می تواند رویکردی نظام مند برای ارزیابی و رتبه بندی گزینه های جایگزینی ارائه کند. در این مقاله، ابتدا شاخص ها و معیارهای مرتبط از طریق مرور ادبیات و نظر خبرگان حوزه مدیریت ماشین آلات شناسایی شد. سپس ساختار سلسله مراتبی تصمیم گیری تدوین و وزن دهی معیارها با بهره گیری از تحلیل سلسله مراتبی (AHP) انجام گرفت. در ادامه برای رتبه بندی گزینه های جایگزینی و انتخاب ماشین آلات مناسب، از روش TOPSIS استفاده شد و نتایج حاصل، امکان مقایسه عملکردی تجهیزات مختلف را بر اساس ترکیب هم زمان معیارهای کمی و کیفی فراهم آورد. یافته ها نشان داد که معیارهای اقتصادی و قابلیت اطمینان، بیشترین تاثیر را در تصمیم گیری مدیران شهری داشته و توجه به معیارهای زیست محیطی نیز به عنوان یک رویکرد نوین در سیاست گذاری های عمرانی شهرداری ها در حال تقویت است. تحلیل حساسیت نیز پایداری نسبی مدل پیشنهادی را در برابر تغییرات وزن معیارها تایید کرد. به طور کلی، مدل ارائه شده می تواند به عنوان ابزاری کاربردی برای برنامه ریزی نوسازی تجهیزات، تخصیص بهینه منابع و کاهش هزینه های عملیاتی در شهرداری ها مورد استفاده قرار گیرد و زمینه ساز توسعه سیاست های کارآمدتر در حوزه مدیریت دارایی های عمرانی باشد.

کلیدواژه ها:

تصمیم گیری چندمعیاره ، نوسازی ماشین آلات ، شهرداری ، تحلیل سلسله مراتبی (AHP) ، روش TOPSIS