یک مدل ریاضی چندهدفه برای طراحی زنجیره تامین میوه مبتنی بر کیفیت و اهداف توسعه پایدار

هدف: در این مقاله یک مدل برنامه ریزی ریاضی چندهدفه برای طراحی زنجیره تامین میوه چندسطحی و چند دوره ای با در نظر گرفتن اهداف توسعه پایدار شامل کمینه سازی هزینه ها، کمینه سازی انتشار گازهای گلخانه ای و بیشینه سازی ابعاد اجتماعی ارایه می شود. در مدل پیشنهادی کیفیت محصولات نقش اساسی در طراحی زنجیره تامین ایفا می کند و میوه ها در مراکز توزیع بر اساس کیفیت درجه بندی و سپس بین بازارهای میوه، مراکز تولید کمپوست، کارخانه ها تولید آبمیوه، کارخانه ها تولید کنستانتره و کارخانه ها تولید دارو توزیع می شوند.روش شناسی پژوهش: مدل چندهدفه پیشنهادی با استفاده از یک رویکرد برنامه ریزی آرمانی فازی حل شده است. وزن توابع هدف و همچنین وزن ابعاد اجتماعی با استفاده از رویکرد بهترین-بدترین فازی محاسبه شده است.یافته ها: در این پژوهش، برای ارزیابی عملکرد مدل پیشنهادی از یک مطالعه موردی مبتنی بر استان فارس که سومین استان سرآمد در زمینه تولید سیب در کشور است، استفاده شد. نتایج حاصل از مدل پیشنهادی با سه مدل با دیدگاه های اقتصادی، زیست محیطی و اجتماعی مقایسه شد. یافته های پژوهش نشان می دهد که پایداری سیستم با استفاده از بهینه سازی جداگانه مدل های با دیدگاه های اقتصادی، زیست محیطی و اجتماعی میسر نمی شود و مدل پیشنهادی موجب دستیابی به جواب بهینه کارآمد در هر سه بعد پایداری به طور همزمان با بهبود قابل ملاحظه در ابعاد زیست محیطی و اجتماعی و افزایش ناچیز در هزینه های سیستم می شود. افزون بر این، مدل پیشنهادی با برقراری یک تعادل مناسب بین هر سه بعد پایداری منجر به ایجاد یک زنجیره تامین با ساختار شبکه و تعداد تسهیلات استقراریافته متفاوت نسبت به سه مدل دیگر خواهد شد.اصالت/ارزش افزوده علمی: ارزش افزوده این پژوهش، ارایه یک مدل جامع با دیدگاه های پایداری و در نظر گرفتن کیفیت به عنوان یک عامل اصلی در درجه بندی و توزیع محصولات بین سطوح مختلف زنجیره تامین است. یافته های این پژوهش می تواند به سیاست گذاران و مدیران عملیاتی در صنعت میوه جهت اتخاذ تصمیمات استراتژیک و عملیاتی در زمینه تولید میوه، فرآوری آن و عرضه به بازارهای فروش با تکیه بر ابعاد پایداری یاری رساند.

کلیدواژه ها:

اهداف توسعه پایدار ، زنجیره تامین میوه ، کیفیت ، بهینه سازی ، برنامه ریزی آرمانی فازی ، رویکرد بهترین-بدترین فازی