تعیین آستانه تحمل به شوری پروونانس های انتخابی پده (Populus euphratica Oliv) و هیبرید مفید (P. euphratica x P. alba)

به­منظور تعیین آستانه تحمل به شوری و شیب کاهش عملکرد در برخی از پروونانس­های انتخابی پده، پژوهشی به صورت طرح اسپیلیت پلات در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با فاکتور اصلی شوری خاک در پنج سطح، (۲/۸۰،۵/۹۶، ۹/۴۷، ۱۳/۲۰ و ۱۶/۷ دسی­زیمنس بر متر)، و فاکتور فرعی پرووناس­های پده و هیبرید مفید در ۱۳ سطح، (یزد یک، یزد دو، حمیدیه، اصفهان، دزفول، لرستان، کرمان، گرمسار، زابل، قرخلار، منجیل، گتوند و هیبرید مفید) و با سه تکرار در سال­های ۱۴۰۳-۱۴۰۱ در ایستگاه حسین آباد مرکز ملی تحقیقات شوری اجرا شد. بر اساس نتایج به دست آمده، کمترین میزان آستانه تحمل به شوری در پروونانس­کرمان، هیبرید مفید و پروونانس حمیدیه (به­ترتیب ۲/۸۱ ، ۲/۸۹ و ۳/۷۶ دسی­زیمنس بر متر)، مشاهده شد. نیز، بیشترین آستانه تحمل به شوری در پروونانس­های گرمسار و دزفول (به­ترتیب ۵۷/۶ و ۰۵/۶ دسی­زیمنس ­بر متر) بود. بیشترین مقدار شیب کاهش عملکرد به ازای افزایش هر دسی­زیمنس بر متر در هیبرید مفید، پروونانس­های منجیل، گرمسار، کرمان و حمیدیه، (به­ترتیب ۸/۱۹%، ۷/۴۲%، ۷/۱۵ %، ۶/۸۹% و۶/۸۰%)، مشاهده شد. در نقطه مقابل، کمترین شیب کاهش عملکرد به ازای افزایش هر واحد شوری، در پروونانس­های گتوند (۴/۵۳%)، اصفهان (۴/۵۷%)، قرخلار (۴/۸۸%)، زابل (۵/۱۶%) و دزفول (۵/۳۰%)، به دست آمد. کاهش ۵۰ % عملکرد در پروونانس­های گتوند، قرخلار، دزفول، زابل، اصفهان و یزد یک به ترتیب در شوری­های­ ۱۵/۵۵، ۱۵/۵۱، ۱۵/۳۲، ۱۵/۲۷، ۱۴/۹۹ و ۱۴/۰۵دسی­زیمنس بر متر بود. در مجموع، پروونانس­های گتوند، قرخلار، دزفول، زابل، اصفهان و یزد یک در گروه متحمل و هیبرید مفید، پروونانس­های حمیدیه و کرمان در گروه نیمه متحمل به شوری بودند. بنا براین، پروونانسهای دزفول، گتوند و زابل برای تولید چوب در شرایط شور توصیه میشوند.

کلیدواژه ها:

گونه های جنگلی ، آب و خاک شور ، بیوماس کل ، پروونانس دزفول ، هیبرید مفید ، شیب کاهش عملکرد