نقش فرهنگ سازمانی ایمنی و مدیریت ایمنی، بهداشت و محیط زیست (HSE) در کاهش حوادث شغلی کارکنان شهرداری

کاهش حوادث شغلی کارکنان شهرداری ها هنگامی معنا و اثرگذاری واقعی پیدا می کند که ایمنی از چارچوب اقدامات مقطعی و نظارت های صرفا اداری فراتر رفته و در قالب یک منطق سازمانی جاری، هم در فرهنگ رفتار کارکنان و هم در نظام مدیریت ایمنی، بهداشت و محیط زیست تثبیت گردد؛ مرور منابع فارسی و انگلیسی منتخب در حوزه شهرداری ها و صنعت ساخت وساز نشان می دهد آنچه بیشترین نقش را در کاهش تکرار حوادث دارد، هم افزایی میان سه محور مکمل است: شکل گیری فرهنگ سازمانی ایمنی که نگرش ها و هنجارهای کاری را به سمت رفتارهای ایمن هدایت می کند، استقرار مدیریت HSE به عنوان چارچوب ساختارمند برای شناسایی و کنترل ریسک ها و یکپارچه سازی ایمنی با تصمیم گیری مدیریتی، و آموزش ایمنی مستمر و متناسب با ماهیت فعالیت های خدمات شهری که به اصلاح رفتارهای ناایمن و افزایش حساسیت نسبت به خطر منجر می شود. جمع بندی یافته ها بیانگر آن است که هرگاه تعهد مدیریتی و مشارکت کارکنان در کنار سازوکارهای HSE قرار گیرد، کاهش هزینه های مستقیم و غیرمستقیم ناشی از حادثه، بهبود بهره وری نیروی انسانی و ارتقای کیفیت خدمات شهری به عنوان پیامدهای قابل انتظار نمایان می شود و برعکس، اجرای جزیره ای برنامه های ایمنی یا آموزش های غیرهدفمند، اثرگذاری را ناپایدار کرده و چرخه بازتولید حادثه را حفظ می کند؛ بر این اساس، مسیر موثر کاهش حوادث شغلی در شهرداری ها با تقویت همزمان فرهنگ ایمنی، مدیریت HSE و آموزش هدفمند شکل می گیرد و ایمنی را به یک سرمایه گذاری مدیریتی و اقتصادی تبدیل می کند که از سرمایه انسانی محافظت کرده و عملکرد سازمانی را ارتقا می دهد.

کلیدواژه ها:

فرهنگ سازمانی ایمنی ، مدیریت HSE ، آموزش ایمنی ، حوادث شغلی ، شهرداری ها.