چارچوب راهبردی تحول صنعتی مبتنی بر هوش مصنوعی در خراسان رضوی: نقش مدل استارت آپ استودیو

استان خراسان رضوی با چالشی از جنس عدم تقارن نوآوری مواجه است: از یک سو زیست بوم پویای شرکت های دانش بنیان و هوش مصنوعی با رشد بالا، و از سوی دیگر صنایع کلاسیک و سنگین بالغ (فولاد، سیمان، معدن، خودرو) که نسبت به فناوری های نوین کم تحرک مانده اند. روش های سنتی انتقال فناوری نتوانسته اند این شکاف را پر کنند. این مقاله با تمرکز بر مدیریت تکنولوژی و سیاست گذاری نوآوری، پیشنهاد می کند یک استارت آپ استودیوی تخصصی هوش مصنوعی راه اندازی شود تا به عنوان پل میان شرکت های هوش مصنوعی و صنایع کلاسیک و سنگین عمل کند. مدل پیشنهادی بر مبنای بهترین تجربیات جهانی (مانند مدل فرانهوفر آلمان در کاهش ریسک نوآوری) و شرایط بومی استان طراحی شده است. در این پژوهش ضمن مرور ادبیات مربوط به استارت آپ استودیوها و کاربردهای هوش مصنوعی در صنایع سنگین، ظرفیت ها و شکاف های موجود ایران – به ویژه خراسان رضوی – بررسی شده است. روش شناسی پژوهش ترکیبی از تحلیل داده های اقتصادی استان، مطالعات تطبیقی بین المللی و مصاحبه های کیفی با ذی نفعان صنعتی و فناوری بوده است. یافته ها نشان می دهد استارت آپ استودیو می تواند با دو مسیر موازی به تسریع تحول دیجیتال صنایع استان کمک کند: (۱) نمایش و بومی سازی راه حل های آماده هوش مصنوعی که توسط استارت آپ های توانمند توسعه یافته اند، و (۲) تعریف مسائل چالش محور صنایع و جذب تیم های هوش مصنوعی برای ارائه راه حل های نو با حمایت مالی و محیط آزمایشی فراهم شده. مدل عملیاتی، ساختار همکاری ذی نفعان، برنامه مالی پایدار و راهبردهای توسعه سرمایه انسانی برای این استودیو تشریح شده است. در پایان، نقشه راه پیاده سازی در کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت ارائه و توصیه های سیاستی نظیر مشوق های مالیاتی، چارچوب اشتراک گذاری داده و حمایت از بازآموزی نیروی کار مطرح گردیده است. تحقق این برنامه می تواند جایگاه خراسان رضوی را به عنوان پیشرو ملی در هوش مصنوعی صنعتی تثبیت کرده و الگویی برای سایر مناطق صنعتی کشور فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی صنعتی ، استارت آپ استودیو ، صنعت ۴.۰ ، مدیریت نوآوری ، اکوسیستم فناوری ، سیاست گذاری فناوری ، خراسان رضوی