روش های تدریس ابتکاری در آموزش ابتدایی: بررسی تاثیرات بر عملکرد دانش آموزان

این پژوهش با هدف بررسی تاثیرات روش های تدریس ابتکاری بر ابعاد مختلف عملکرد دانش آموزان مقطع ابتدایی انجام شد. با توجه به ماهیت موضوع، روش تحقیق توصیفی- تحلیلی از نوع مرور نظام مند تحلیلی (مطالعه اسنادی و کتابخانه ای) برگزیده شد. جامعه ی پژوهش کلیه منابع معتبر منتشرشده در بازه ۲۰۲۰-۲۰۲۴ (۱۴۰۰-۱۴۰۴) بودند که با روش نمونه گیری هدفمند و بر اساس معیارهای مشخص، انتخاب و مورد تحلیل محتوای کیفی قرار گرفتند. یافته های پژوهش حاکی از آن است که روش های تدریس ابتکاری (از قبیل یادگیری پروژه محور، بازی محور، مشارکتی و فناوری محور) تاثیرات مثبت چندبعدی دارند. در بعد عملکرد تحصیلی، به ویژه در دروس مفهومی، منجر به درک عمیق تر و پیشرفت قابل توجه می شوند. در بعد شناختی، مهارت های سطح بالایی مانند تفکر انتقادی، حل مسئله و انعطاف پذیری شناختی را تقویت می کنند. در بعد اجتماعی- عاطفی، باعث افزایش مهارت های همکاری، ارتباط، همدلی، خودکارآمدی و کاهش اضطراب تحصیلی می گردند. با این حال موفقیت این روش ها وابسته به عواملی مانند طراحی دقیق فعالیت، حمایت از معلمان، ادغام هوشمندانه فناوری و همسویی نظام ارزشیابی است. مهم ترین چالش های اجرایی نیز شامل کمبود منابع، مقاومت در برابر تغییر و نیاز به آموزش معلمان می باشد. این پژوهش با ارائه تحلیلی یکپارچه و توجه همزمان به ابعاد سه گانه عملکرد و نیز ملاحظات بومی، تصویر جامع تری از قابلیت ها و محدودیت های روش های تدریس ابتکاری ارائه می دهد. نتیجه گیری نهایی آن است که روی آوردن به این روش ها یک ضرورت راهبردی برای آموزش ابتدایی در عصر حاضر محسوب می شود اما نیازمند تحولی همه جانبه و حمایت شده در سطوح مختلف نظام آموزشی است.

کلیدواژه ها:

روش های تدریس ابتکاری ، آموزش ابتدایی ، عملکرد دانش آموزان ، یادگیری فعال ، مرور نظام مند تحلیلی.