ارتباط بین خصوصیات فیزیوگرافی و تغییر کاربری اراضی در حوضه آبریز کن-سولقان

تغییرات کاربری اراضی یکی از مهمترین عوامل تاثیر گذار بر منابع آب و خاک در حوضه های آبریز است. هدف این پژوهش، بررسی ارتباط خصوصیات فیزیوگرافی و تغییر کاربری اراضی در حوضه آبریز کن سولقان طی دهه اخیر است. بدین منظور ابتدا با استفاده از نقشه رقوم ارتفاعی منطقه شبکه آبراهه ای شناسایی و مرز حوضه آبریز کن سولقان مشخص گردید سپس مشخصات فیزیوگرافی حوضه شامل محیط، مساحت، شیب و جهت شیب، طول و شیب آبراهه اصلی و تراکم شبکه زهکشی استخراج شده است. در ادامه با استفاده از یک دسته تصاویر ماهواره لندست ۸ در تاریخ ۲۰۱۵/۰۵/۰۱ و تصویر ماهواره سنتینل ۲ در تاریخ ۲۰۲۴/۱۲/۲۵ کاربری اراضی این حوضه در قالب پنج کلاس استخراج شده و مورد بررسی قرار گرفت در ارتباط بین تغییرات کاربری و شیب مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان داد که تغییر کاربری اراضی عمدتا در مناطق با شیب کمتر از ۱۵ درصد ارتفاع کمتر از ۲۰۰۰ متر و زمینهای آبرفتی متمرکز است. این تغییرات شامل افزایش سه برابری مناطق مسکونی و کاهش ۲۸ درصدی پوشش مرتعی و ۵۰ درصدی باغات و زمینهای کشاورزی است؛ بنابراین اعمال قوانین سخت گیرانه تر برای جلوگیری از تغییر کاربری اراضی کشاورزی و طبیعی به مناطق مسکونی و نیز تدوین برنامه های مدیریت یکپارچه منابع آب، ضروری است.

کلیدواژه ها:

شیب حوضه ، ضریب گراویلیوس ، ماهواره سنتینل ۲ ، ماهواره لندست ۸ ، نسبت کشیدگی