جایگاه ورزش در برنامه ریزی راهبردی کلان شهرها: تاثیر یکپارچه سازی راهبردهای ورزشی بر پایداری و تاب آوری شهری

در کلان شهرهای معاصر با چالش های پیچیده ای از جمله رشد شتابان، جمعیت، آلودگی محیطی، نابرابری های اجتماعی، فشار بر زیرساخت ها و تهدیدات سلامت عمومی روبرو هستند. برنامه ریزی راهبردی به عنوان یک ابزار کلیدی برای هدایت توسعه شهری به سمت پایداری عمل می کند. با این حال، ورزش و فعالیت بدنی به عنوان یک مولفه، راهبردی اغلب در اسناد بالادست کلان شهرها جایگاه حاشیه ای دارد. این مقاله با هدف تبیین جایگاه محوری ورزش در برنامه ریزی راهبردی کلان شهرها و تحلیل تاثیر یکپارچه سازی آن بر ابعاد مختلف پایداری شهری انجام شده است. روش تحقیق این مطالعه کیفی و از نوع تحلیل محتوای کیفی اسناد بالادست، طرح های جامع و تفصیلی و مصاحبه های نیمه ساختار یافته با متخصصان حوزه شهری است. یافته ها نشان می دهد که در اکثر برنامه های راهبردی کلان شهرهای ایران، ورزش عمدتا عنوان یک «کاربری تفریحی فراغتی» صرف و مجزا دیده می شود و ارتباط آن با اهداف کلانی همچون حمل و نقل، پایدار، سلامت عمومی، انسجام اجتماعی و تاب آوری اقتصادی مورد غفلت واقع شده است. این مقاله استدلال می کند که ارتقای جایگاه ورزش از یک «کاربری» به یک «راهبرد کلان» می تواند منجر به خلق شهرهای انسانی تر، سالم تر و تاب آور تر شود. راهبردهایی همچون توسعه مسیرهای فعال (پیاده و دوچرخه) به عنوان شریانهای حمل و نقل، برنامه ریزی برای رویدادهای ورزشی پایدار و توزیع عادلانه فضاهای ورزشی به عنوان زیرساخت اجتماعی حیاتی از جمله محورهای اصلی بحث هستند. در نهایت، این مقاله یک چارچوب نظری پیشنهاد می دهد که در آن ورزش به عنوان یک جزء در تمامی سرفصل های برنامه ریزی راهبردی از جمله حمل و نقل، محیط زیست، سلامت و اقتصاد ادغام می شود.

کلیدواژه ها:

برنامه ریزی راهبردی ، شهری کلان ، شهر ورزش همگانی ، پایداری ، شهری تاب آوری ، تحلیل محتوای کیفی