ارزیابی نقش عوامل طبیعی و انسانی در آلودگی آب زیرزمینی در آبخوان قزوین

وهاب امیری; نسیم سهرابی; سید محمدعلی موسوی زاده

ارزیابی نقش عوامل طبیعی و انسانی در آلودگی آب زیرزمینی در آبخوان قزوین

محل انتشار: فصلنامه تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، دوره: 26، شماره: 80

سال انتشار: 1404

نوع سند: مقاله ژورنالی

زبان: فارسی

مشاهده: 41

نسخه کامل این مقاله ارائه نشده است و در دسترس نمی باشد

صدور گواهی نمایه سازی
من نویسنده این مقاله هستم

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

https://civilica.com/doc/2454887

شناسه ملی سند علمی:

JR_JGSKH-26-80_013

تاریخ نمایه سازی: 22 آذر 1404

چکیده مقاله:

این مطالعه تاثیر عوامل زمین شناسی و انسانی بر ترکیب فیزیکوشیمیایی آب های زیرزمینی آبخوان قزوین را مورد ارزیابی قرار داده است. بر اساس دیاگرام گیبس بهینه شده، تمرکز نمونه ها در انتهای مسیر برهمکنش آب شیرین با واحدهای سیلیکاته تکامل ژئوشیمیایی ناشی از انحلال این واحدهای زمین شناسی و افزایش نسبت Na/(Na+Ca) است. مکانیسم تبادل کاتیونی در تغییر ترکیب شیمیایی آب زیرزمینی با استفاده از نمودار دو متغیره Ca+Mg نسبت به SO۴+HCO۳ و شاخص های کلروآلکالن CAI-۱ و CAI-۲ مورد ارزیابی قرار گرفت. نتایج نشان می دهد که در ۶۸ درصد از نمونه ها تبادل یونی مستقیم و در ۳۲ درصد نیز تبادل یونی معکوس ترکیب شیمیایی آب زیرزمینی را کنترل می کنند. تغییرات Ca در مقابل SO۴ بیانگر عدم تاثیرگذاری صرف انحلال ژیپس به عنوان منشا یون های کلسیم و سولفات است. این تغییرات می تواند به دلیل تحرک و انتقال یون در خلال فرایندهای پدوژنیک (چرخه بیوژئوشیمیایی سولفور) و فعالیت های انسانی باشد. بررسی نقش عواملی همچون ورودی کشاورزی، ورودی اتمسفری، نیتروژن خاک، فاضلاب، کود دامی، کود شیمیایی و فرایند دنیتریفیکاسیون در آلودگی آب زیرزمینی با بهره گیری از نمودار NO۳/Na در مقابل Cl/Na و نسبت NO۳/Cl در مقابل Cl دنبال شد. نتایج نشان می دهد که ورودی های کشاورزی و فاضلاب دارای نقش موثرتری در تغییر محتوای NO۳ و Cl نمونه های آب زیرزمینی هستند. علاوه بر این، در برخی موقعیت ها به ویژه جنوب شرقی آبخوان، فرآیند دنیتریفیکاسیون موجب کاهش غلظت NO۳ می شود. نتایج این مطالعه می تواند با درک مکانیسم های کنترل کننده ترکیب فیزیکوشیمیایی و شناسایی عوامل محتمل آلاینده آب زیرزمینی به مدیریت موثر منابع آب در این آبخوان استراتژیک کمک کند.

کلیدواژه ها:

Groundwater ، Hydrochemistry ، Pollution ، Denitrification ، Wastewater ، Qazvin Aquifer ، آب زیرزمینی ، هیدروشیمی ، آلودگی ، دنیتریفیکاسیون ، پساب ، آبخوان قزوین

نویسندگان

وهاب امیری

Yazd University

نسیم سهرابی

Yazd Regional Water Authority

سید محمدعلی موسوی زاده

Yazd University

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :

سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور، (۱۳۸۱). نقشه زمین ...
شرکت سهامی آب منطقه ای قزوین، (۱۴۰۳). گزارش "تعیین هندسه ...
طوس آب، (۱۳۸۹). مطالعات به تعادل رساندن بیلان و تعیین ...
Amiri, V., Ali, S., & Sohrabi, N. (۲۰۲۳). Estimating the ...
Ansari, J.A., & Umar, R. (۲۰۱۹). Evaluation of hydrogeochemical characteristics ...
APHA (American Public Health Association). (۱۹۸۵). Standard methods of the ...
Behrens, S., Spohn, M., Wang, Y., Huang, W., Li, Z., ...
Böttcher, J., Strehlow, K., Levin, G., Richter, A., Schröder, P., ...
Canter, L.W. (۱۹۹۶). Nitrates in Groundwater. CRC Press ...
Chirila, E., Carazeanu, I., Dobrinas, S. (۲۰۰۰). Spectrometric studies about ...
Egbi, C.D., Anornu, G.K., Ganyaglo, S.Y., Appiah-Adjei, E.K., Li, S.L., ...
Fan, B., Zhao, Z., Tao, F., Liu, B., Tao, Z., ...
Gai, J., Yan, B., Fan, C., Tuo, Y., & Ma, ...
Gao, X., Li, X., Wang, W., & Li, C. (۲۰۲۰). ...
Gibbs, R.J. (۱۹۷۰). Mechanisms controlling world water chemistry. Science, ۱۷۰, ...
Gómez-Hernández, J.J., & Xu, T. (۲۰۲۲). Contaminant Source Identification in ...
Grassi, S., Cortecci, G., & Squarci, P., (۲۰۰۷). Groundwater resource ...
Groffman, P.M., Snyder, C.S., Robertson, G.P., & Weldon, A.J. (۱۹۹۶). ...
Hadjiioannou, T.P., Papastathopoulous, D.S. (۱۹۷۰). EDTA titration of calcium and ...
Hong, N., Hama, T., Suenaga, Y., et al. (۲۰۱۶). Application ...
ISO (International Standards Organisation). (۱۹۹۳). Water quality-sampling-part ۱۱: Guidance on ...
Jorgensen, N.O., Jorgensen, M.S., & Andersen, P., (۲۰۰۸). Engesgaard Investigation ...
Ju, X.T., Xing, G.X., Chen, X.P., Zhang, S.L., Zhang, L.J., ...
Kontos, Y.N., Kassandros, T., Perifanos, K. et al. (۲۰۲۲). Machine ...
Korom, S.F. (۱۹۹۲). Natural denitrification in the saturated zone: A ...
Lapworth, D., Boving, T., Brauns, B. et al. (۲۰۲۳). Groundwater ...
Lasagna, M., De Luca, D.A., & Franchino, E. (۲۰۱۶). The ...
Lee, J.Y., & Song, S.H. (۲۰۰۷). Evaluation of groundwater quality ...
Li, J., Yang, G., Zhu, D., Xie, H., Zhao, Y., ...
Liu, J.T., Peng, Y.M., Li, C.S., Gao, Z.J., & Chen, ...
Liu, J.T., Wang, M., Gao, Z.J., Chen, Q., Wu, G.W., ...
Lüke, M., Liu, B., Frenzel, P., & Conrad, R. (۲۰۱۰). ...
Ma, X., Luo, J., Li, X. et al. (۲۰۲۴). Identification ...
Marandi, A., & Shand, P. (۲۰۱۸). Groundwater chemistry and the ...
Mattos, J.B., Cruz, M.J.M., Paula, F.C.F. De, & Sales, E.F. ...
Misstear, B., Vargas, C.R., Lapworth, D. et al. (۲۰۲۳). A ...
Patel, P.S., Pandya, D.M. & Shah, M. (۲۰۲۳). A holistic ...
Ren, X., Li, P., He, X. et al. (۲۰۲۱). Hydrogeochemical ...
Rivett, M.O., Buss, S.R., Morgan, P., Smith, J.W.N., & Bemment, ...
Roy, A., Kanti Das, B., Bhattacharya, J. (۲۰۱۱). Development and ...
Rupias, O.J.B., Pereira, S.Y., & de Abreu, A.E.S. (۲۰۲۱). Hydrogeochemistry ...
Sanchez-Vila, X. et al. (۲۰۱۵). Emerging Organic Contaminants in Aquifers: ...
Šarac, N., Vukasović, D., Šimon, T., Čuljak, T., & Heinemeyer, ...
Scanlon, B.R., Keese, K.E., Flint, A.L., Flint, L.E., Gaye, C.B., ...
Schmidt, C.S., Conrad, R., Thannenhäuser, H., Erlich, M., Jungblut, A.D., ...
Schoeller, H. (۱۹۶۵). Qualitative evaluation of groundwater resources. In Methods ...
Singh B., & Craswell, E. (۲۰۲۱). Fertilizers and nitrate pollution ...
Subramani, T., Rajmohan, N., & Elango, L. (۲۰۱۰). Groundwater geochemistry ...
Todd, D.K. (۱۹۸۰). Groundwater Hydrology, Second Edition. John Wiley and ...
Ward, M.H., Jones, R.R., Brender, J.D., Weyer, P.J., Nolan, B.T., ...
World Water Quality Alliance (۲۰۲۱) Assessing groundwater quality: a global ...
Xia, Y.Q., Li, Y.F., Zhang, X.Y., & Yan, X.Y. (۲۰۱۷). ...
Xiong, Y., Luo, J., Liu, X., Liu, Y., Xin, X., ...
Yadata, D. (۲۰۱۴). Determination of the concentration of K+۱, Na+۱ ...
Yang, X.L., Lu, Y.L., Tong, Y.A., & Yin, X.F. (۲۰۱۵). ...
Zaidi, F.K., Nazzal, Y., Jafri, M.K., Naeem, M., & Ahmed, ...
Zhang, Q., Qian, H., Xu, P., Li, W., Feng, W., ...
Zhang, X.Y., Xu, Z.W., Sun, X.M., Dong, W.Y., & Ballantine, ...
Zhang, Y., Dai, Y., Wang, Y., Huang, X., Xiao, Y., ...
Zumft, W.G. (۱۹۹۷). Cell biology and molecular basis of denitrification. ...
سازمان زمین شناسی و اکتشافات معدنی کشور، (۱۳۸۱). نقشه زمین ...
شرکت سهامی آب منطقه ای قزوین، (۱۴۰۳). گزارش "تعیین هندسه ...
طوس آب، (۱۳۸۹). مطالعات به تعادل رساندن بیلان و تعیین ...
Amiri, V., Ali, S., & Sohrabi, N. (۲۰۲۳). Estimating the ...
Ansari, J.A., & Umar, R. (۲۰۱۹). Evaluation of hydrogeochemical characteristics ...
APHA (American Public Health Association). (۱۹۸۵). Standard methods of the ...
Behrens, S., Spohn, M., Wang, Y., Huang, W., Li, Z., ...
Böttcher, J., Strehlow, K., Levin, G., Richter, A., Schröder, P., ...
Canter, L.W. (۱۹۹۶). Nitrates in Groundwater. CRC Press ...
Chirila, E., Carazeanu, I., Dobrinas, S. (۲۰۰۰). Spectrometric studies about ...
Egbi, C.D., Anornu, G.K., Ganyaglo, S.Y., Appiah-Adjei, E.K., Li, S.L., ...
Fan, B., Zhao, Z., Tao, F., Liu, B., Tao, Z., ...
Gai, J., Yan, B., Fan, C., Tuo, Y., & Ma, ...
Gao, X., Li, X., Wang, W., & Li, C. (۲۰۲۰). ...
Gibbs, R.J. (۱۹۷۰). Mechanisms controlling world water chemistry. Science, ۱۷۰, ...
Gómez-Hernández, J.J., & Xu, T. (۲۰۲۲). Contaminant Source Identification in ...
Grassi, S., Cortecci, G., & Squarci, P., (۲۰۰۷). Groundwater resource ...
Groffman, P.M., Snyder, C.S., Robertson, G.P., & Weldon, A.J. (۱۹۹۶). ...
Hadjiioannou, T.P., Papastathopoulous, D.S. (۱۹۷۰). EDTA titration of calcium and ...
Hong, N., Hama, T., Suenaga, Y., et al. (۲۰۱۶). Application ...
ISO (International Standards Organisation). (۱۹۹۳). Water quality-sampling-part ۱۱: Guidance on ...
Jorgensen, N.O., Jorgensen, M.S., & Andersen, P., (۲۰۰۸). Engesgaard Investigation ...
Ju, X.T., Xing, G.X., Chen, X.P., Zhang, S.L., Zhang, L.J., ...
Kontos, Y.N., Kassandros, T., Perifanos, K. et al. (۲۰۲۲). Machine ...
Korom, S.F. (۱۹۹۲). Natural denitrification in the saturated zone: A ...
Lapworth, D., Boving, T., Brauns, B. et al. (۲۰۲۳). Groundwater ...
Lasagna, M., De Luca, D.A., & Franchino, E. (۲۰۱۶). The ...
Lee, J.Y., & Song, S.H. (۲۰۰۷). Evaluation of groundwater quality ...
Li, J., Yang, G., Zhu, D., Xie, H., Zhao, Y., ...
Liu, J.T., Peng, Y.M., Li, C.S., Gao, Z.J., & Chen, ...
Liu, J.T., Wang, M., Gao, Z.J., Chen, Q., Wu, G.W., ...
Lüke, M., Liu, B., Frenzel, P., & Conrad, R. (۲۰۱۰). ...
Ma, X., Luo, J., Li, X. et al. (۲۰۲۴). Identification ...
Marandi, A., & Shand, P. (۲۰۱۸). Groundwater chemistry and the ...
Mattos, J.B., Cruz, M.J.M., Paula, F.C.F. De, & Sales, E.F. ...
Misstear, B., Vargas, C.R., Lapworth, D. et al. (۲۰۲۳). A ...
Patel, P.S., Pandya, D.M. & Shah, M. (۲۰۲۳). A holistic ...
Ren, X., Li, P., He, X. et al. (۲۰۲۱). Hydrogeochemical ...
Rivett, M.O., Buss, S.R., Morgan, P., Smith, J.W.N., & Bemment, ...
Roy, A., Kanti Das, B., Bhattacharya, J. (۲۰۱۱). Development and ...
Rupias, O.J.B., Pereira, S.Y., & de Abreu, A.E.S. (۲۰۲۱). Hydrogeochemistry ...
Sanchez-Vila, X. et al. (۲۰۱۵). Emerging Organic Contaminants in Aquifers: ...
Šarac, N., Vukasović, D., Šimon, T., Čuljak, T., & Heinemeyer, ...
Scanlon, B.R., Keese, K.E., Flint, A.L., Flint, L.E., Gaye, C.B., ...
Schmidt, C.S., Conrad, R., Thannenhäuser, H., Erlich, M., Jungblut, A.D., ...
Schoeller, H. (۱۹۶۵). Qualitative evaluation of groundwater resources. In Methods ...
Singh B., & Craswell, E. (۲۰۲۱). Fertilizers and nitrate pollution ...
Subramani, T., Rajmohan, N., & Elango, L. (۲۰۱۰). Groundwater geochemistry ...
Todd, D.K. (۱۹۸۰). Groundwater Hydrology, Second Edition. John Wiley and ...
Ward, M.H., Jones, R.R., Brender, J.D., Weyer, P.J., Nolan, B.T., ...
World Water Quality Alliance (۲۰۲۱) Assessing groundwater quality: a global ...
Xia, Y.Q., Li, Y.F., Zhang, X.Y., & Yan, X.Y. (۲۰۱۷). ...
Xiong, Y., Luo, J., Liu, X., Liu, Y., Xin, X., ...
Yadata, D. (۲۰۱۴). Determination of the concentration of K+۱, Na+۱ ...
Yang, X.L., Lu, Y.L., Tong, Y.A., & Yin, X.F. (۲۰۱۵). ...
Zaidi, F.K., Nazzal, Y., Jafri, M.K., Naeem, M., & Ahmed, ...
Zhang, Q., Qian, H., Xu, P., Li, W., Feng, W., ...
Zhang, X.Y., Xu, Z.W., Sun, X.M., Dong, W.Y., & Ballantine, ...
Zhang, Y., Dai, Y., Wang, Y., Huang, X., Xiao, Y., ...
Zumft, W.G. (۱۹۹۷). Cell biology and molecular basis of denitrification. ...

نمایش کامل مراجع