بررسی اثر تنش کم آبیاری و محلول پاشی ۲۴-اپی براسینولید بر ویژگی های مورفولوژیک، اجزای عملکرد، عملکرد دانه و کارآیی مصرف آب در لوبیا چیتی (Phaseolus vulgaris L. cv. Pinto)

لوبیا چیتی (Phaseolus vulgaris L. cv. Pinto) به عنوان یکی از حبوبات مهم در تامین پروتئین گیاهی، در شرایط کم آبیاری دچار کاهش عملکرد می شود که بررسی راهکارهای هورمونی می تواند در کاهش اثرات تنش موثر باشد. به منظور بررسی اثر محلول پاشی ۲۴-اپی براسینولید بر صفات مورفولوزیک و زراعی لوبیا چیتی، آزمایش کرت های خرد شده در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در سال ۱۴۰۱ در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه یاسوج اجرا شد. سه سطح مختلف تیمار آبیاری شامل آبیاری کامل (۱۰۰ درصد نیاز آبی)، تنش متوسط (۸۰ درصد نیاز آبی) و تنش شدید (۶۰ درصد نیاز آبی براساس تشتک تبخیر کلاس A) به عنوان عامل اصلی و چهار سطح محلول پاشی ۲۴-اپی براسینولید (شاهد (آب مقطر)، ۰۵/۰، ۱/۰ و ۲/۰ میلی گرم بر لیتر) به عنوان عامل فرعی بودند. آبیاری ۶۰ درصد موجب کاهش ۲۶/۴۷ و ۱۹/۱۹ درصد شاخص سطح برگ و ارتفاع شد. اثر ساده محلول پاشی ۲/۰ میلی گرم بر لیتر ۲۴-اپی براسینولید نیز موجب افزایش ۸۶/۱۴ و ۸۰/۲۲ درصدی این صفات نسبت به شاهد شد. تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف و وزن صد دانه متاثر از تنش شدید با کاهش ۴۲/۲۱، ۵۶/۲۷ و ۶۹/۱۲ درصدی همراه شدند. در نقطه مقابل، کاربرد مجزای بالاترین سطح محلول پاشی، میزان این صفات را به ترتیب ۱۰۵، ۵۶/۶۱ و ۵۴/۲۶ درصد نسبت به شاهد بهبود بخشید. در سطح تنش شدید، محلول پاشی ۲/۰ میلی گرم بر لیتر عامل افزایش ۳۴/۴۴، ۷۸/۳۹ و ۲۹/۷ درصدی عملکرد دانه، عملکرد زیستی و شاخص برداشت شد. به طور کلی، در این آزمایش محلول پاشی ۲/۰ میلی گرم بر لیتر ۲۴-اپی براسینولید اثرات منفی تنش کم آبی را بر ریخت شناسی و عملکرد لوبیا چیتی کاهش داد.

کلیدواژه ها:

تنظیم کننده رشد گیاهی ، شاخص برداشت ، شاخص سطح برگ ، عملکرد زیستی