تاثیر طراحی شهری و مداخلات شهرداری بر کارکردهای اجتماعی، سلامت روان و زیست پذیری فضاهای سبز عمومی

فضاهای سبز عمومی یکی از عناصر بنیادین زیست پذیری شهری و کیفیت زندگی شهروندان به شمار می روند و نقش مهمی در ارتقای سلامت روان، تعاملات اجتماعی و بهبود محیط زیست شهری دارند. با این حال، کارکردهای اجتماعی و محیطی این فضاها تا حد زیادی وابسته به نحوه طراحی شهری و میزان کارآمدی مداخلات مدیریتی شهرداری هاست. پژوهش حاضر با هدف تحلیل تاثیر طراحی شهری و سیاست ها و مداخلات اجرایی شهرداری بر عملکرد اجتماعی فضاهای سبز، ارتقای سلامت روان شهروندان و افزایش زیست پذیری شهری انجام می شود. در این مطالعه با بهره گیری از روش تحقیق توصیفی–تحلیلی و با استفاده از ابزارهای پیمایشی، اسنادی و مشاهده میدانی، رابطه میان کیفیت طراحی فضایی، میزان دسترسی، امنیت، امکانات رفاهی، نگهداشت و اقدامات برنامه ریزی شده شهرداری با شاخص های انسجام اجتماعی، احساس تعلق، رضایت مندی روانی و کارکردهای زیست محیطی فضاهای سبز بررسی شده است. یافته ها نشان می دهد که طراحی مناسب و انسان محور فضاهای سبز، همراه با مدیریت یکپارچه و مداخله هدفمند شهرداری، می تواند به طور معناداری موجب افزایش حس امنیت، تقویت تعاملات اجتماعی، کاهش استرس، ارتقای سلامت روان و افزایش جذابیت سکونتی محلات شود. نتایج همچنین بیانگر آن است که ناکارآمدی در طراحی، کمبود نگهداشت، عدم دسترسی مناسب، کمبود روشنایی و ضعف نظارت شهرداری، از مهم ترین موانع تحقق کارکردهای اجتماعی و محیطی فضاهای سبز هستند. بر این اساس، تحقیق حاضر توصیه می کند که شهرداری ها با اتخاذ رویکرد مشارکتی، به کارگیری اصول طراحی پایدار و تقویت برنامه های نگهداشت، می توانند نقش موثری در توسعه زیست پذیری شهری و بهبود کیفیت زندگی ایفا کنند.