مدل علی اعتیاد به اینترنت بر اساس بدرفتاری والدین با نقش میانجی قلدری در دانش آموزان

زمینه و هدف: اعتیاد به اینترنت به عنوان یکی از مشکلات اصلی سنین نوجوانی به شمار می­رود. بدرفتاری والدین و قلدری نوجوانان در تبیین مشکلات نوجوانان می­ توانند نقش قابل ملاحظه داشته باشند. بدین ترتیب مطالعه حاضر با هدف بررسی مدل علی اعتیاد به اینترنت بر اساس بدرفتاری والدین با نقش میانجی قلدری در دانش­ آموزان انجام شد. روش: پژوهش حاضر، توصیفی از نوع همبستگی بود و از روش مدل­یابی معادلات ساختاری استفاده شده است. جامعه آماری شامل تمامی دانش آموزان مقطع متوسطه یکم شهر اهواز در سال تحصیلی ۱۴۰۳- ۱۴۰۲ و حجم نمونه انتخاب شده برابر با ۲۳۵ دانش آموز از جامعه آماری بیان شده با استفاده از روش نمونه­گیری غیرتصادفی در دسترس بود. برای گردآوری داده ها از نسخه اعتباریابی شده در ایران پرسشنامه­ های بدرفتاری والدین (دیمیر،۲۰۰۰)، مقیاس قلدری (ایلی نویز، ۲۰۰۱) و پرسشنامه اعتیاد به اینترنت (یانگ،۱۹۸۰) استفاده شد. تحلیل داده ­ها با استفاده از تحلیل کوواریانس در محیط SPSS-۲۴  و AMOS-۲۵ انجام شد. یافته ­ها: یافته ­ها نشان داد که بدرفتاری والدین (۰۰۱/۰> P، ۴۰/۰= β)، و قلدری (۰۰۱/۰> P، ۲۷/۰= β) اثر مستقیم و مثبتی بر اعتیاد به اینترنت دارند. مسیر مستقیم بدرفتاری والدین بر قلدری نیز مثبت و معنادار است (۰۰۱/۰> P، ۳۹/۰= β). همچنین بدرفتاری والدین به صورت غیرمستقیم و با نقش میانجی قلدری می­تواند اعتیاد به اینترنت را پیش­بینی کند (۰۰۱/۰> P، ۱۰۵/۰= β). نتیجه­ گیری: با توجه به شیوع روزافزون اعتیاد به اینترنت در نوجوانان و پیامدهای منفی آن، طراحی و اجرای برنامه های پیشگیرانه مبتنی بر خانواده، همراه با آموزش مهارت های زندگی به نوجوانان، ضرورتی اجتناب ناپذیر به نظر می رسد. این اقدامات می توانند نقش موثری در کاهش گرایش نوجوانان به مصرف افراطی اینترنت و ارتقای سلامت روانی و اجتماعی آنان ایفا کنند.

کلیدواژه ها:

Bullying ، internet addiction ، parental maltreatment ، students ، اعتیاد به اینترنت ، بدرفتاری والدین ، قلدری ، دانش آموزان