نقش کوفیان در شکل گیری واقعه کربلا از منظر شعر فارسی و عربی

از عوامل اصلی پیدایش واقعه عظیم و دردناک کربلا که طبیعتا در شعر عاشورایی سرایان دیده می شود، مساله کوفه و ویژگی های مردم این شهر می باشد. اگرچه این موضوع، قبل از واقعه عاشورا نیز مورد توجه بوده است اما در شهادت امام حسین(ع) و اصحاب ایشان جلوه نمایان تری دارد. از مهمترین دوره های ادبی جامعه عرب، که در آن به واقعه کربلا توجه ویژه ای شده، عصر عباسی است. نزد فارسی زبانان نیز، از مهم-ترین دوره هایی که شاعران به این جریان پرداخته اند، دوره بازگشت ادبی می باشد. پژوهش حاضر، با استفاده از مکتب آمریکایی با هدف بررسی وجوه تشابه و تفاوت زاویه نگاه شعر فارسی دوره بازگشت و شعر عربی عصر عباسی و بررسی مضامین مشترک در باب ویژگی های کوفیان در شعر شاعران این دو دوره، صورت گرفته است. شاعران دو دوره، به ویژگی هایی همچون دنیاطلبی، بی وفایی، کینه توزی، فریبکاری و نفاق کوفیان اشاره داشته اند. نکته دیگر اینکه شاعران عرب، عموما با زبان تند و صریح درباره کوفیان سخن گفته اند در حالی که فارسی زبانان دوره بازگشت، بیشتر از زبان تعریض و کنایه بهره برده اند. از دیگر تفاوت ها اینکه دقت نظر شاعران عرب، در استفاده از کلمات و تعابیر به کار رفته در شعر، بیش از فارسی زبانان بوده است.

کلیدواژه ها:

واقعه کربلا ، کوفیان ، دوره بازگشت ادبی ، عصر عباسی ، ادبیات تطبیقی