نقش ارتباط موثر معلم-دانش آموز در کاهش تنش های کلاسی

ارتباط موثر میان معلم و دانش آموز یکی از مهم ترین عوامل شکل دهنده محیط یادگیری سازنده، پویا و عاری از تنش در کلاس درس است. هدف این پژوهش بررسی نقش ارتباط موثر در کاهش تنش های کلاسی و شناسایی مولفه ها و عوامل تاثیرگذار بر کیفیت تعاملات آموزشی بود. پژوهش حاضر با رویکرد توصیفی–پیمایشی و با استفاده از پرسشنامه استاندارد مهارت های ارتباطی و پرسشنامه تنش کلاسی در میان معلمان و دانش آموزان دوره ابتدایی انجام شد. داده ها با روش های آماری توصیفی و استنباطی مورد تحلیل قرار گرفت. نتایج نشان داد که ارتباط موثر معلم–دانش آموز تاثیر معنادار و مستقیم بر کاهش تنش های کلاسی دارد و عواملی همچون گوش دادن فعال، همدلی، بازخورد مناسب، مدیریت هیجان و شیوه های ارتباطی مشارکتی، در ایجاد فضای آموزشی آرام و حمایتگر نقش تعیین کننده ای ایفا می کنند. همچنین یافته ها بیانگر آن بود که ضعف در مهارت های ارتباطی معلمان، شکاف نسلی، کلاس های پرجمعیت و سبک های مدیریتی اقتدارمحور از مهم ترین موانع برقراری ارتباط سازنده و از عوامل موثر در بروز تعارضات کلاسی هستند. نتیجه گیری کلی پژوهش حاکی از آن است که آموزش مهارت های ارتباطی حرفه ای به معلمان، بازنگری در شیوه های مدیریت کلاس، تقویت فضای روانی–اجتماعی مدرسه و ایجاد ارتباط مشارکتی، می تواند به شکل موثری در کاهش تنش ها و بهبود کیفیت یادگیری دانش آموزان نقش آفرین باشد.

کلیدواژه ها:

ارتباط موثر ، معلم–دانش آموز ، تنش های کلاسی ، تعامل آموزشی ، مدیریت کلاس ، همدلی ، بازخورد سازنده