تاثیر بازی های آموزشی دیجیتال بر یادگیری دانش آموزان دوره ابتدایی

با گسترش فناوری های نوین در عرصه آموزش، استفاده از ابزارهای دیجیتال به ویژه بازی های آموزشی دیجیتال به عنوان یکی از روش های نوین تدریس در دوره ابتدایی مورد توجه قرار گرفته است. این ابزارها با بهره گیری از عناصر تعاملی و جذاب، می توانند نقش موثری در ارتقای کیفیت یادگیری ایفا کنند. پژوهش مدنی (۱۴۰۳) در سومین کنفرانس ملی تازه های روانشناسی تکاملی و تربیتی نشان داد که بازی های دیجیتال موجب افزایش انگیزه و تمرکز دانش آموزان در فرآیند یادگیری می شوند.بازی های آموزشی دیجیتال با فراهم کردن محیطی پویا و تعاملی، امکان یادگیری فعال و معنادار را برای دانش آموزان فراهم می کنند. این نوع بازی ها با تحریک حافظه فعال و افزایش مشارکت ذهنی، به درک بهتر مفاهیم درسی کمک می کنند. در پژوهش کریمی (۱۴۰۴) که در اولین همایش بین المللی هوش مصنوعی در آموزش و پرورش ارائه شد، مشخص شد که استفاده از بازی های دیجیتال در آموزش مفاهیم پایه، به ویژه در دروس علوم و ریاضی، موجب بهبود عملکرد تحصیلی دانش آموزان شده است.از منظر روان شناسی تربیتی، بازی های دیجیتال با کاهش اضطراب یادگیری و افزایش اعتمادبه نفس، زمینه ساز یادگیری موثرتر می شوند. این ابزارها با ایجاد فضای رقابتی سالم و جذاب، دانش آموزان را به مشارکت فعال در کلاس ترغیب می کنند. یافته های پژوهش مدنی (۱۴۰۳) نیز حاکی از آن است که دانش آموزان در محیط های یادگیری مبتنی بر بازی، تمایل بیشتری به تعامل با معلم و هم کلاسی ها دارند.یکی دیگر از مزایای بازی های آموزشی دیجیتال، امکان شخصی سازی محتوا بر اساس نیازهای یادگیری فردی دانش آموزان است. این ویژگی به معلمان اجازه می دهد تا آموزش را متناسب با سبک های یادگیری مختلف طراحی کنند. (کریمی ۱۴۰۴) در پژوهش خود تاکید کرده است که بازی های دیجیتال با قابلیت تنظیم سطح دشواری، می توانند برای دانش آموزان با توانایی های مختلف مفید واقع شوند.از سوی دیگر، استفاده از بازی های دیجیتال در آموزش، چالش هایی نیز به همراه دارد؛ از جمله نیاز به زیرساخت های فنی مناسب، آموزش معلمان و تولید محتوای بومی سازی شده. با این حال، نتایج پژوهش های انجام شده نشان می دهد که مزایای این ابزارها بر چالش های آن غلبه دارد و می توان با برنامه ریزی مناسب، از ظرفیت های آن ها بهره برداری کرد.در مجموع، شواهد تجربی و نظری نشان می دهد که بازی های آموزشی دیجیتال، در صورت طراحی اصولی و هدفمند، می توانند به عنوان مکملی موثر در فرآیند یاددهی–یادگیری در دوره ابتدایی مورد استفاده قرار گیرند. این ابزارها نه تنها موجب افزایش جذابیت کلاس درس می شوند، بلکه یادگیری پایدار و عمیق را نیز تسهیل می کنند.بنابراین، پیشنهاد می شود سیاست گذاران آموزشی، معلمان و طراحان برنامه های درسی، با نگاهی علمی و آینده نگر، زمینه را برای توسعه و به کارگیری گسترده تر بازی های آموزشی دیجیتال در مدارس ابتدایی فراهم آورند. این اقدام می تواند گامی موثر در جهت ارتقای کیفیت آموزش و تحقق عدالت آموزشی در نظام تعلیم و تربیت کشور باشد.

کلیدواژه ها:

بازی های آموزشی دیجیتال ، یادگیری الکترونیکی ، آموزش ابتدایی ، فناوری آموزشی ، طراحی آموزش دیجیتال