کارآفرینی در سایه بحران: راهکارها و تجارب کنشهای غیرمترقبه در شرکتهای کوچک و متوسط

پژوهش حاضر با هدف شناسایی راهکارها و تجارب برتر کنش های کارآفرینانه در مواجهه با بحران در بنگاه های کوچک و متوسط استان مازندران انجام شده است. این مطالعه از نظر هدف، کاربردی و از حیث شیوه گردآوری داده ها، به صورت ترکیبی (آمیخته) کیفی و کمی انجام شده است. در بخش کیفی، داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۲۰ نفر از کارآفرینان موفق و باتجربه که سابقه مدیریت در شرایط بحران را داشته اند، جمع آوری و با استفاده از تحلیل تماتیک بر اساس مدل براون و کلارک تحلیل شد. نمونه گیری به روش هدفمند و گلوله برفی تا دستیابی به اشباع نظری ادامه یافت. در بخش کمی، ۳۲۰ نفر از کارآفرینان کسب وکارهای کوچک و متوسط به روش تصادفی طبقه ای متناسب انتخاب و پرسشنامه ای محقق ساخته را تکمیل کردند. روایی و پایایی ابزار تحقیق با نظر خبرگان و آلفای کرونباخ تایید شد و داده های کمی با استفاده از مدل یابی معادلات ساختاری (تحلیل عاملی تاییدی) در نرم افزار SMART PLS تجزیه و تحلیل گردید. یافته های پژوهش نشان داد که پنج راهبرد اصلی شامل تغییر سریع مدل کسب وکار، نوآوری در محصول یا خدمت، اتخاذ تصمیمات جسورانه و ریسک پذیر، بهره گیری از شبکه ها و حمایت های اجتماعی، و رهبری و مدیریت منابع انسانی بیشترین نقش را در تداوم و موفقیت بنگاه های مورد مطالعه طی بحران ها داشته اند. نتایج همه مسیرها معنادار و شاخص های برازش مدل قوی ارزیابی شد. همچنین مشخص شد که مدل کسب وکار منعطف و بهره گیری از شبکه های حمایتی، تاثیرگذارترین عوامل در عبور موفقیت آمیز از بحران هستند. پژوهش حاضر ضمن تاکید بر نوآوری و تصمیم های شجاعانه، اهمیت رهبری منابع انسانی و اتکاء به حمایت های شبکه ای را در شرایط بحرانی تبیین می کند و پیشنهاداتی برای ارتقای تاب آوری کارآفرینان منطقه ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

کارآفرینی ، بحران ، کنش های غیر مترقبه ، شرکت های کوچک و متوسط