مدیریت پایدار خاکهای غیر حاصلخیر با استفاده از بیوچار و کود زیستی در کشت کاکوتی

با توجه به رشد روز افزون جمعیت و کاهش حاصلخیزی خاکها دستیابی به راهکارهایی پایدار برای افزایش تولید گیاهان دارویی، بدون آسیب به محیط زیست، ضرورتی اجتناب ناپذیر است. گیاه دارویی کاکوتی Ziziphora clinopodioides یکی از گیاهان دارویی ارزشمند با خواص درمانی و کاربردهای صنعتی فراوان است. این پژوهش با هدف بررسی تاثیر بیوچار و کود زیستی و اثرات همزمان آنها بر ویژگیهای رشدی و فیزیولوژیکی گیاه دارویی کاکوتی در سال ۱۴۰۳در مزرعه تحقیقاتی دانشگاه شهید مدنی به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح بلوک کامل تصادفی با سه تکرار و چهار تیمار انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل بیوچار در دو سطح عدم)،کاربرد و کاربرد ۱۰ تن در هکتار) و کود زیستی شامل تلقیح با باکتریهای Azotobacters, Pseudomonas spp Azospirillis و عدم تلقیح بود. صفات اندازه گیری شده شامل ارتفاع بوته تعداد شاخه جانبی وزن خشک و تر گیاه شاخص کلروفیل و درصد نیتروژن بودند. نتایج تجزیه واریانس نشان داد که استفاده از بیوچار و کود زیستی به صورت منفرد و تلفیقی تاثیر معنی داری بر اغلب صفات مورد بررسی داشت کاربرد همزمان بیوچار و کود زیستی باعث حداکثر افزایش ارتفاع گیاه، تعداد شاخه های جانبی وزن تر و خشک بوته و محتوی نیتروژن برگ شد در حالی که کمترین مقادیر در شاهد مشاهده گردید. تیمار ترکیبی موجب بهبود جذب عناصر،غذایی افزایش فعالیت میکروبی خاک و اصلاح ویژگیهای فیزیکی خاک شد. این یافته ها نشان میدهد که استفاده تلفیقی از بیوچار و کود زیستی راهکاری موثر اقتصادی و سازگار با محیط زیست برای افزایش عملکرد کمی گیاهان دارویی محسوب میشود.

کلیدواژه ها:

بیوچار ، کود زیستی ، گیاه دارویی ، مدیریت پایدار ، ویژگیهای رشدی و عملکردی