تحلیل عوامل موثر بر تحقق عدالت آموزشی در نظام آموزش و پرورش ایران

هدف اصلی این پژوهش، شناسایی و تبیین استراتژی های موثر معلمان برای افزایش مشارکت فعال دانش آموزان در فرآیند یادگیری است. در پارادایم نوین آموزش، که یادگیری از حالت انفعالی و معلم محور به سمت یادگیری فعال و دانش آموزمحور حرکت کرده است، درک چگونگی درگیر کردن دانش آموزان در سطوح شناختی، عاطفی و رفتاری اهمیتی حیاتی یافته است. مشارکت فعال صرفا به معنای پاسخگویی کلامی نیست، بلکه شامل درگیری ذهنی عمیق، پرسشگری، همکاری با همسالان و بر عهده گرفتن مسئولیت یادگیری خود است. این تحقیق با استفاده از رویکرد کیفی و بهره گیری از ابزارهایی چون مشاهده کلاس درس و مصاحبه نیمه ساختاریافته با معلمان باتجربه، به بررسی عمیق این استراتژی ها پرداخته است. یافته ها نشان می دهد که استراتژی های معلمان را می توان در پنج دسته اصلی طبقه بندی کرد: (۱) استراتژی های مبتنی بر طراحی آموزشی، شامل یادگیری مبتنی بر مسئله و پروژه؛ (۲) استراتژی های ارتباطی و پرسشگری، شامل استفاده از پرسش های باز، زمان انتظار و تکنیک های سقراطی؛ (۳) استراتژی های مبتنی بر فناوری، مانند استفاده از نظرسنجی های آنی و ابزارهای همکاری آنلاین؛ (۴) استراتژی های مدیریت کلاس و ایجاد محیط یادگیری، شامل ایجاد جو روانی امن و حمایتگر؛ و (۵) استراتژی های ارزشیابی، شامل بازخورد سازنده و مستمر و ارزشیابی همسالان. نتایج این پژوهش تاکید می کند که ترکیبی هوشمندانه از این استراتژی ها، متناسب با زمینه کلاس و نیازهای دانش آموزان، می تواند به طور قابل توجهی سطح مشارکت فعال و در نتیجه، یادگیری عمیق و پایدار را در دانش آموزان افزایش دهد. این یافته ها می تواند به عنوان راهنمای عملی برای معلمان و مبنایی برای برنامه های توسعه حرفه ای آنان مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

مشارکت فعال ، استراتژی های تدریس ، فرآیند یادگیری ، انگیزش دانش آموز ، یادگیری دانش آموز محور.