خوانش مولفه های قدرت در موسیقی تک دست مازندران در بستر رسانه های دیجیتال

موسیقی تک دست مازندران، به عنوان یکی از گونه های شاخص موسیقی عامه پسند شمال ایران، ریشه در آیین های پهلوانی، سنت های جمعی و زبان بومی دارد و بخشی از حافظه و زیبایی شناسی فرهنگی این منطقه را شکل داده است. با ظهور رسانه های دیجیتال، این موسیقی وارد مرحله ای تازه شده است که در آن منطق پلتفرم ها، الگوریتم ها و بازار، نوعی نظم انضباطی نوین بر آن تحمیل کرده اند. پرسش اصلی این پژوهش آن است که موسیقی تک دست در گذار از بستر آیینی به فضای دیجیتال چگونه بازتعریف می شود و این فرایند از چه سازوکارهای قدرت دانشی تبعیت می کند. این تحقیق با بهره گیری از چهارچوب نظری میشل فوکو شامل مفاهیم گفتمان، قدرت انضباطی، میکروقدرت و زیست قدرت کوشیده است، داده های گردآوری شده از مصاحبه های نیمه ساختاریافته با هنرمندان، مشاهده میدانی، تحلیل محتوای دیجیتال و بررسی آثار صوتی را با روش تحلیل گفتمان تحلیل کند. یافته ها نشان می دهد، موسیقی تک دست در میدان تقابل سنت و نوآوری، طرد نهادی و مشروعیت بخشی مردمی و فشار بازار و تجربه آیینی بازتعریف می شود؛ همچنین الگوریتم ها و اقتصاد توجه، هنرمندان را ناگزیر به انطباق با منطق دیده شدن و تولید مداوم کرده اند و در عین مقاومت، بداهه پردازی و تلفیق سبک ها، امکان تداوم هویت بومی و نوآوری را فراهم ساخته است؛ بنابراین موسیقی تک دست نه تنها یک ساختار موسیقایی، بلکه نمونه ای معنادار برای تحلیل رابطه ی فرهنگ، قدرت و فناوری در ایران معاصر است؛ عرصه ای که در آن هویت موسیقایی پیوسته بازآفرینی و بازتعریف می شود.

کلیدواژه ها:

تجاری سازی ، تحلیل گفتمان ، رسانه های دیجیتال ، موسیقی تک دست ، موسیقی مازندران