چارچوبی برای طراحی تیرپارک ها متناسب با نیاز رانندگان وسایل نقلیه سنگین: مروری بر نیازها، استانداردها و طراحی در ایران و کشورهای OECD

حمل ونقل جاده ای به عنوان ستون اصلی اقتصاد ایران، در سال ۱۴۰۲ با ثبت بیش از ۳۷ میلیون سفر توسط وسایل نقلیه سنگین، ۸۷.۵ درصد از ارزش افزوده بخش حمل ونقل را به خود اختصاص داده است. با وجود این نقش کلیدی، کمبود تیرپارک های استاندارد در چرخه جابه جایی کالا، چالش هایی جدی در زمینه ایمنی، امنیت و سلامت رانندگان ایجاد کرده است. این مطالعه، با هدف بهره گیری از تجارب کشورهای عضو OECD، در طراحی تیرپارک های متناسب با نیازهای واقعی رانندگان، به تحلیل مطالعات (۲۰۰۷-۲۰۲۴) و استانداردهای مربوطه می پردازد، و چارچوبی برای طراحی تیرپارک ها با تاکید بر استانداردهای ایمنی، چیدمان بهینه پارکینگ و امکانات متناسب با نیاز رانندگان وسایل نقلیه سنگین پیشنهاد می کند. یافته ها نشان می دهد، نیازهای اولیه رانندگان کامیون، شامل سرویس های بهداشتی، غذا، امنیت، سوخت و پارکینگ مناسب (۷۵ تا ۹۷ درصد) در طول زمان ثابت مانده است، و باید در طراحی تیرپارک ها در اولویت قرار گیرد. همچنین، ظهور نیازهای جدید مانند اینترنت (۶-۶۶%) و امکانات تفریحی (مانند سالن های ورزشی) نشان دهنده تغییر در انتظارات رانندگان است، که در طراحی تیرپارک ها باید در نظر گرفته شود. این نیازهای ثانویه، اگرچه از اولویت کمتری نسبت به نیازهای اصلی برخوردارند، اما در مطالعات اخیر به دلیل تغییرات فناوری و انتظارات رانندگان، اهمیت روزافزونی یافتند.

کلیدواژه ها:

تیرپارک ، رانندگان وسایل نقلیه سنگین ، توقفگاه بین راهی ، زنجیره تامین ، لجستیک