امکان سنجی نهاد حضانت در پیشگیری از بزهکاری اطفال و نوجوانان؛ الزامات و بایسته ها

بزهکاری اطفال و نوجوانان بعنوان چالشی جهانی، نیازمند رویکردهای پیشگیرانه برای کاهش جرائم این گروه سنی است. باتوجه به ناکارآمدی مجازات های سنتی و حساسیت دوران کودکی و نوجوانی، نهاد حقوقی حضانت در فقه اسلامی و نظام حقوقی ایران بعنوان راهکاری کلیدی برای پیشگیری از بزهکاری بررسی می شود. این پژوهش با هدف تحلیل نقش حضانت در پیشگیری از جرائم اطفال و نوجوانان، به بررسی وجوب تربیت فرزندان، ماهیت حق یا تکلیف بودن حضانت، حق ملاقات، و تاثیر آن بر کاهش بزهکاری می پردازد. روش تحقیق بصورت توصیفی-تحلیلی و با استناد به منابع فقهی، حقوقی و جرم شناسی انجام شده است. سوال اصلی پژوهش این است که چگونه نهاد حضانت می تواند به پیشگیری از بزهکاری اطفال و نوجوانان کمک کند؟ یافته ها نشان می دهند که حضانت، با تقویت پیوندهای خانوادگی، تامین نیازهای مادی و عاطفی، و نظارت تربیتی، عاملی بازدارنده در برابر گرایش به جرم است. این نهاد با نظریه های جرم شناسی مانند نظریه کنترل اجتماعی هم راستا بوده و با استانداردهای بین المللی هماهنگ است. با این حال، چالش هایی مانند ضعف در اجرای قوانین و کمبود حمایت های اجتماعی، اثربخشی آن را محدود کرده است. نتیجه گیری پژوهش بر لزوم تقویت بنیان های خانوادگی از طریق آموزش والدین، توسعه خدمات مشاوره ای و اقتصادی، و ایجاد سازوکارهای نظارتی در خانواده های پرخطر تاکید دارد. رویکردی جامع که جنبه های حقوقی، اجتماعی و اقتصادی را هماهنگ کند، می تواند ظرفیت حضانت را در پیشگیری از بزهکاری بطور کامل محقق سازد.

کلیدواژه ها:

بزهکاری اطفال ، حضانت ، پیشگیری از جرم ، خانواده ، تربیت