تحلیل جنایت علیه مجانین در فقه و حقوق کیفری ایران

بررسی حقوق کیفری نشان می دهد که قانون گذار بیشتر بر عناصر جرم، مجرم و مجازات تمرکز داشته و توجه کافی به قربانیان جرم، به ویژه مجانین بزه دیده، نکرده است. در حالی که مجانین به دلیل شرایط جسمانی و روانی خاص، بیشتر از سایر افراد جامعه در معرض بزه دیدگی قرار دارند و نیازمند حمایت کیفری بیشتری از سوی قانون گذار هستند. ظهور پدیده بزه دیده شناسی، نگرش تازه ای نسبت به جایگاه بزه دیدگان در جرم ایجاد کرد. این رویکرد با پیشرفت های خود، چشم اندازی جدید تحت عنوان حمایت از بزه دیدگان و توجه به نقش آن ها در تحقق جرم ارائه داد. امروزه، بزه دیده به عنوان یکی از ارکان اصلی وقوع جرم مورد توجه قرار گرفته است. با این حال، اگرچه قانون گذار در مواردی از مجانین بزه دیده حمایت کرده است، این حمایت جامع و نظام مند نبوده و تنها محدود به برخی جرائم خاص است. در پژوهش حاضر، عواملی که در بزه دیدگی مجانین تاثیرگذار هستند مورد بررسی قرار گرفته اند. همچنین نقش شرایط خاص این افراد در قربانی واقع شدن آن ها تحلیل شده است. علاوه بر این، جرائمی که قانون گذار در آن ها به وضعیت ویژه مجانین توجه کرده، مورد بررسی و ارزیابی قرار گرفته است. در پایان، راهکارهایی برای حمایت بهتر و موثرتر از مجانین بزه دیده ارائه شده است. این مقاله با بهره گیری از روش توصیفی-تحلیلی و استفاده از منابع کتابخانه ای به مطالعه موضوع پرداخته و تلاش دارد تا با ارائه پیشنهادات عملی، گامی در راستای تقویت حمایت کیفری از گروه آسیب پذیر مجانین بردارد.

کلیدواژه ها:

جنون ، مجنون ، بزه دیده ناتوان ، جرم و جنایت ، مسئولیت کیفری ، حمایت کیفری