تاثیر مصرف نان کامل حاصل از گندم غنی شده با کودهای میکروبر شاخصهای خونی آهن

مقدمه : کم خونی ناشی از فقر آهن یکی از مهمترین و شایعترین مشکلات تغذیه ای دنیاست .این مطالعه به منظور تعیین اثر مصرف نان کامل حاصل از گندم غنی شده با کودهای میکرو بر شاخصهای خونی آهن انجام شد. مواد و روشها : این تحقیق بصورت کارآزمایی صحرایی و بصورت دوسوکور بر روی دو روستای تجرق و خانقاه (به عنوان تجربی و شاهد) از توابع شهرستان میانه در استان آذربایجان شرقی انجام گرفت. تعداد ۳۵۰ نفر از گروههای مختلف سنی و جنسی از هر روستا براساس نمونه گیری تصادفی انتخاب شدند. در مرحله اول خونگیری cc۵ خون از هر فرد اخذ شد. ۲۵۷ نفر از روستای تجربی و ۲۶۸ نفر از روستای شاهد در این مرحله شرکت نمودند. بررسی مصرف غذایی با روش ۲۴ ساعت یادآمد (یک روز) و دو روز ثبت مواد غذایی برای هرفرد انجام شد.آزمایشات Hb (هموگلوبین)، آهن،TIBC (ظرفیت باند شدن آهن)، فریتین برای هر یک از نمونه ها بعمل آمد. درصد اشباع ترانسفرین نیزمحاسبه گردید. گندم حاصل از خاک غنی شده با کودهای میکرو به آرد کامل تبدیل گردید و به مدت ۴ ماه به اهالی روستای تجربی داده شد. روستای شاهد نیز آرد کامل حاصل از گندم معمولی را در همین مدت دریافت نمودند. سپس همان شاخصهای ذکر شده اندازه گیری شد. تعداد افراد شرکت کننده در این مرحله ۱۶۰ نفر در روستای تجربی و ۱۵۲ نفر در روستای شاهد بود. برای مقایسه یافته های بین گروههای تجربی و شاهد (در هر گروه سنی) از آزمون Independent t test و برای مقایسه یافته ها در آغاز و پایان مطالعه از paired t test استفاده شد. در مورد فریتین سرم از تستهای غیر پارامتری استفاده شد. یافته ها : نتایج در گروههای مختلف سنی بصورت زیر بود: تفاوت معنی داری بین مصرف نان و دریافت مواد مغذی در هر دو روستا دیده نشد.Hb در گروه سنی ۱۲- ۵ سال روستای تجربی و شاهد نسبت به آغاز مطالعه افزایش معنی داری داشت (۰۵/۰>p)؛ ولی در سایر گروههای سنی تغییر معنی داری مشاهده نشد. درصد اشباع ترانسفرین در همه گروههای سنی روستای تجربی افزایش معنی داری داشت (۰۵/۰>p ). این مقادیر در پایان ماه چهارم در روستای تجربی نسبت به روستای شاهد تفاوت معنی داری داشت (۰۵/۰>p). در روستای شاهد گروه سنی ۱۲ و ۱۳ سال حتی کاهش درصد اشباع ترانسفرین را نشان داد (۰۵/۰>p ). شاخص فریتین سرم در همه گروههای سنی روستاهای تجربی و شاهد کاهش معنی داری داشت ( ۰۱/۰>p ). نتیجه گیری : بجز در گروه سنی ۱۲-۵ سال تفاوت معنی داری در نتایج حاصل از دو نوع گندم بدست نیامد. مصرف هر دو نوع گندم نیز باعث کاهش فریتین سرم شد. برای اظهار نظر در مورد مصرف این نوع گندم نیاز به مطالعات بیشتری است.

کلیدواژه ها:

Fortification ، Whole-bread ، Microfertilizer ، Iron ، Zinc ، غنی سازی ، نان کامل ، کود میکرو ، آهن ، روی