تاثیر شبکه های اجتماعی بر سلامت روان نوجوانان

با گسترش روزافزون فناوری های ارتباطی، به ویژه شبکه های اجتماعی مجازی، الگوهای ارتباطی، سبک زندگی و کنش های اجتماعی نوجوانان دچار تحول اساسی شده اند. دوره نوجوانی به دلیل ویژگی های خاص رشدی، از حساس ترین مراحل زندگی انسان به شمار می آید و استفاده گسترده از این شبکه ها می تواند پیامدهای مثبت و منفی متعددی بر سلامت روان و روابط اجتماعی این گروه سنی داشته باشد. پژوهش حاضر با رویکرد مروری، به بررسی تاثیر شبکه های اجتماعی بر سلامت روان نوجوانان پرداخته و تلاش کرده است مفاهیمی همچون سلامت روان، سرمایه اجتماعی، روابط بین فردی و نقش خانواده و مدرسه را در این زمینه تحلیل کند. بدین منظور، مجموعه ای از منابع علمی فارسی و انگلیسی بین سال های ۱۳۹۰ تا ۱۴۰۲ (۲۰۱۱ تا ۲۰۲۳) از پایگاه های اطلاعاتی معتبر گردآوری و تحلیل شده اند. یافته ها نشان می دهد که در کنار مزایای ارتباطی و آموزشی شبکه های اجتماعی، خطراتی نظیر اضطراب، افسردگی، افت تحصیلی، انزوای اجتماعی و تضعیف سرمایه اجتماعی نوجوانان نیز گزارش شده اند. همچنین، نقش خانواده، مدرسه و مشاوران در هدایت نوجوانان و آموزش سواد رسانه ای نقشی کلیدی در کاهش آسیب های فضای مجازی دارد. در مجموع، استفاده متعادل و آگاهانه از شبکه های اجتماعی، در سایه نظارت و آموزش صحیح، می تواند زمینه ساز رشد روانی و اجتماعی سالم در نوجوانان باشد.

کلیدواژه ها:

سلامت روان ، نوجوانان ، شبکه های اجتماعی مجازی ، سرمایه اجتماعی ، روابط بین فردی ، خانواده ، مدرسه