ارزیابی پیامدهای زیست محیطی ناشی از مصرف نایلون(مالچ) در مزارع کشاورزی میاندوآب

در سالهای اخیر استفاده روزافزون از پوششهای پلاستیکی به ویژه نایلون در کشت محصولات صیفی جات مانند خیار و گوجه فرنگی به عنوان یکی از روشهای رایج در کشاورزی مطرح شده است. این روش با هدف افزایش بهره وری، کاهش تبخیر و کنترل علفهای هرز به کار می رود. با این حال، دفع غیراصولی این نایلون ها پس از دوره استفاده، موجب بروز چالش های زیست محیطی متعددی شده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثرات زیست محیطی استفاده و رهاسازی نایلون های کشاورزی در شهرستان میاندوآب با تمرکز بر ابعاد آلودگی، خاک، هوا و منظر طبیعی انجام شد. روش تحقیق به صورت میدانی و از طریق مصاحبه های نیمه ساختاریافته با ۱۲ کشاورز محلی صورت گرفت. نتایج نشان داد به دلیل نبود سازوکار مناسب برای مدیریت پسماندهای پلاستیکی، کشاورزان اغلب اقدام به رهاسازی، دفن یا سوزاندن نایلون ها می کنند. این فرآیندها علاوه بر آلودگی هوای محیط و تاثیر بر سلامت عمومی، منجر به ورود ذرات پلاستیکی به خاک می شود که حاصلخیزی زمین را کاهش داده و چرخه مواد مغذی را مختل می کند. همچنین پراکندگی نایلون های رهاشده در طبیعت، جلوه بصری محیطهای کشاورزی را مخدوش ساخته و بر کیفیت زندگی ساکنان مناطق روستایی تاثیر منفی می گذارد. ماهیت تجزیه ناپذیر این پلاستیک ها و پایداری طولانی مدت آنها در طبیعت بر ضرورت تدوین سیاست هایی برای کاهش مصرف، جایگزینی با مالچ های زیست تجزیه پذیر، توسعه سامانه های بازیافت منطقه ای و اجرای برنامه های آموزشی برای کشاورزان تاکید دارد. آگاه سازی بهره برداران از پیامدهای پنهان پسماندهای پلاستیکی گامی موثر در راستای حفظ منابع طبیعی و ارتقای پایداری در بخش کشاورزی محسوب می شود.

کلیدواژه ها:

نایلون ، کشاورزی ، آلودگی خاک ، آلودگی هوا ، منظر طبیعی ، میکروپلاستیک ، صیفی جات