تحلیل بصری نگاره زندگی در ییلاق اثر میر سید علی

نقاشی ایرانی ادوار مختلفی را گذرانده و در دوره صفوی بخصوص در نیمه اول سلطنت شاه طهماسب به اوج خود رسیده است. یکی از نقاشان دربار شاه طهماسب میر سید علی بوده است که بعد از توبه شاه طهماسب به دعوت همایون پادشاه هند به دربار گورکانی رفته است. آثاری از او در شاهنامه طهماسبی، خمسه طهماسبی، حمزه نامه، رزم نامه جی پور و همچنین نگاره هایی در مرقعات برجای مانده است. یکی از نگاره های دوبرگی میر سید علی با نام زندگی در ییلاق که منتسب به کتاب لیلی و مجنون جامی که از کتاب جدا شده است، در این پژوهش مورد مطالعه و تحلیل قرار گرفته است. این اثر از لحاظ ترکیب بندی متمایز از سایر نگاره های این دوره است و مطالعه آن به جهت آشنایی با ترکیب بندیهای جدیدی در نگارگری با هدف الهام گیری از آن در اجرای آثار معاصر ضرورت دارد. در این تحقیق با استفاده از منابع کتابخانه ای و به روش توصیفی-تحلیلی به تحلیل بصری و شیوه ترکیب بندی نگاره زندگی در ییلاق اثر میر سید علی پرداخته شده است. سوالات این تحقیق شامل: «نگاره زندگی در ییلاق دارای چه ویژگیهایی است؟» و همچنین نگاره هایی مشابه با این اثر می توان یافت؟ هستند. نتایج حاصل از این پژوهش نشان می دهد که نگاره زندگی در ییلاق و همچنین نمونه مشابه آن یعنی نگاره شهر در شب که هر دو به صورت افقی و در دو صفحه منقوش شده اند، هرچند که در نگاه اول دارای ترکیب بندی متمایز و نامتعارفی هستند، اما در عمق خود مشابه با سایر نقاشی های ایرانی از ترکیب بندی اسپیرال و نظامهای افقی، عمودی، مورب و مدور پیروی می کنند.

کلیدواژه ها:

نگاره زندگی در ییلاق ، میر سید علی ، لیلی و مجنون ، جامی ، مکتب تبریز صفوی ، نقاشی ایرانی