بررسی کالبدی عمارت امیر بهمن خان صمصام در روستای شلگهی دزفول

این مقاله به بررسی کالبدی عمارت امیر بهمن خان صمصام واقع در روستای شلگهی دزفول می پردازد. عمارت مذکور، متعلق به اواخر دوره قاجار و ساخته شده توسط مرتضی قلی خان صمصام نمونه ای ارزشمند از معماری منطبق بر اقلیم منطقه و نظام ارباب رعیتی است. پژوهش حاضر بر اساس بازدید میدانی و مصاحبه با مطلعین به بررسی موقعیت جغرافیایی، دوره ساخت، مالکیت، سیر تحول، کالبدی، نقشه ها، فضاهای معماری و تزئینات این بنا می پردازد. نتایج نشان می دهد که عمارت صمصام با بهره گیری از مصالح بومی و الگوهای سازه ای مقاوم، تلفیقی هنرمندانه از معماری سنتی ایران با نیازهای عملکردی و اقتصادی اواخر دوره قاجار و عصر پهلوی را به نمایش می گذارد. متاسفانه، تخریب عمدی و عدم توجه به مرمت این بنا را در معرض خطر قرار داده است. این مقاله بر ضرورت حفاظت از این میراث از طریق مستندسازی دقیق، بازسازی و تبدیل آن به موزه یا مرکز فرهنگی تاکید می کند. همچنین پیشنهاد می شود که در پژوهش های آتی، مطالعات تطبیقی با دیگر عمارات قاجاری خوزستان و بررسی نقش خوانین بختیاری در این بافت تاریخی مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

دزفول مزارع ، مسکونی ، شلگهی ، عمارت صمصام ، خوانین بختیاری