ادراک چندحسی در طراحی معماری فضاهای آرامش بخش

طراحی معماری صرفا به خلق فرمهای کالبدی محدود نمی شود بلکه فرآیندی ادراکی و چندوجهی است که با درگیر ساختن حواس انسان تجربه فضایی را شکل می دهد. محیطهای معماری تاثیر مستقیمی بر احساسات، رفتار و سلامت روانی و جسمی افراد دارند و کیفیت این تجربه تا حد زیادی وابسته به نحوه ادراک حسی کاربران است. امروزه رویکرد طراحی چندحسی با تمرکز بر ادراک همزمان حواس به عنوان راهکاری موثر برای ارتقای کیفیت فضاهای انسان محور مطرح شده است. این پژوهش با تمرکز بر چهار حس اصلی بینایی، شنوایی، بویایی و لامسه به بررسی تاثیر مولفه های طراحی معماری بر ادراک فضایی می پردازد. از کیفیت نور و آکوستیک گرفته تا بافت سطوح و رایحه ها عناصر حسی مختلف می توانند واکنش های ذهنی، شناختی و هیجانی کاربران را تحت تاثیر قرار دهند و شرایطی برای حضور، ذهن آرامش روانی و اتصال درونی به فضا فراهم آورند. در این چارچوب مسئله اصلی بررسی چگونگی بهره گیری از طراحی چند حسی برای ارتقای کیفیت تجربه فضایی در محیط هایی است که به ایجاد آرامش، تامل و پیوند عاطفی با فضا می پردازند. این مقاله با مرور ادبیات بین المللی و تحلیل نمونه های منتخب در حوزه طراحی فضاهای سکون محور مانند فضاهای مراقبه بر ضرورت تلفیق آگاهانه محرک های حسی در فرآیند طراحی تاکید دارد. هدف نهایی ارائه رویکردهایی برای خلق فضاهایی، جامع، معنادار و انسان محور است که از طریق هم افزایی، حواس تجربه ای ماندگار و رضایت بخش را برای کاربران فراهم می کنند.

کلیدواژه ها:

ادراک چند ، حسی ، تجربه فضایی ، ادراک ، فضایی ، فضاهای آرامش ، بخش ، طراحی ، انسان محور