بررسی تطبیقی نقش معماری پایدار در تجربه فضایی موزه ها (نمونه موردی: موزه آبگینه تهران و موزه آب یزد)

با گسترش بحران های زیست محیطی و افزایش مصرف بی رویه منابع طبیعی، توجه به معماری پایدار در طراحی فضاهای فرهنگی، به ویژه موزه ها، ضرورتی انکارناپذیر یافته است. غفلت از مولفه های پایداری در این بناها می تواند منجر به افزایش مصرف انرژی، ناهماهنگی با اقلیم و تضعیف کیفیت تجربه بازدیدکنندگان شود. از آنجا که موزه ها نقش مهمی در حفظ میراث فرهنگی و ارتقای آگاهی زیست محیطی دارند، بررسی میزان انطباق آنها با اصول پایداری از اهمیت بالایی برخوردار است. این پژوهش با هدف ارزیابی تطبیقی موزه آبگینه تهران و موزه آب یزد از منظر معماری پایدار، با بهره گیری از روش های کیفی، مطالعات کتابخانه ای، بازدیدهای میدانی و تحلیل مضمونی انجام شده است. نتایج نشان می دهد که موزه آبگینه با استفاده از تهویه، مصالح بومی چون آجر و چوب و نورگیری، مناسب توانسته در اقلیم سرد و نیمه خشک تهران عملکرد مطلوبی داشته باشد. در مقابل، موزه آب یزد با تلفیق عناصر بومی همچون خشت، قنات بادگیر و حیاط مرکزی، به شکلی موثر با اقلیم گرم و خشک یزد هماهنگ شده و تجربه ای، آموزشی، اقلیمی و فرهنگی را برای بازدیدکننده خلق کرده است. این پژوهش تاکید می کند که بازآفرینی آگاهانه اصول معماری سنتی می تواند زمینه ساز طراحی فضاهای فرهنگی پایدار در بسترهای اقلیمی ایران باشد.

کلیدواژه ها:

معماری ، پایدار ، اقلیم ، مصالح بومی ، تجربه فضایی ، موزه ، دانشگاه هنر اسلامی تبریز