نقش معماری پایدار در کاهش اثرات زیست محیطی و ایجاد شهرهای هوشمند

معماری پایدار به عنوان یکی از راهکارهای بنیادین در مواجهه با بحرانهای زیست محیطی و توسعه شهرهای هوشمند نقشی حیاتی در حفاظت از محیط زیست و ارتقای کیفیت زندگی شهری ایفا نموده است. این پژوهش با هدف شناسایی و تحلیل نقش معماری پایدار در کاهش اثرات زیست محیطی و ایجاد شهرهای هوشمند انجام گرفته که از رویکرد کیفی و نظریه داده بنیاد برای کشف الگوها و روابط میان متغیرهای موثر استفاده نموده است. روش گردآوری داده ها شامل مصاحبه های نیمه ساختاریافته با خبرگان معماران، شهرسازان و مدیران شهری بوده که از طریق نمونه گیری هدفمند و تا رسیدن به اشباع نظری ادامه یافته است. نتایج کدگذاری باز منجر به شناسایی ۷۲ مفهوم کلیدی در چهار محور اصلی فناوری های پایدار، انرژی، طراحی محیطی و اکولوژیکی، سیستم های هوشمند و دیجیتال و مدیریت یکپارچه شهری گردیده است. کدگذاری محوری ساختار پارادایمی مشتمل بر پنج بعد شرایط زمینه ای، علی مداخله گر، راهبردها و پیامدها را آشکار ساخته که نقش معماری پایدار را در قالب سیستمی جامع تبیین نموده است. کدگذاری انتخابی نیز ۱۱ بعد اصلی و ۲۲ شاخص کلیدی را استخراج نموده که از فناوری های پایدار و سیستم های هوشمند تا مدیریت منابع و حکمرانی هوشمند را پوشش داده اند. یافته های پژوهش نشان داده که معماری پایدار از طریق بهره گیری از انرژی های تجدیدپذیر، مصالح بازیافتی، سیستم های هوشمند، مدیریت انرژی و طراحی اکولوژیکی، زمینه کاهش قابل توجه انتشار گازهای گلخانه ای، بهبود کیفیت هوای شهری و بهینه سازی مصرف منابع را فراهم آورده است. همچنین این رویکرد با ایجاد بستری مناسب برای استقرار فناوری های هوشمند، توسعه زیرساخت های دیجیتال و ترویج مشارکت شهروندی پیش نیازهای تحقق شهرهای هوشمند را تامین نموده است. نوآوری اصلی پژوهش در ارائه رویکرد یکپارچه سازی معماری پایدار و فناوری های هوشمند شهری نهفته بوده که تاکنون به صورت جداگانه مورد مطالعه قرار گرفته بودند. این تحقیق چارچوب نظری جامعی برای درک ارتباطات پیچیده میان ابعاد پایداری زیست محیطی و سیستم های هوشمند ارائه داده که قابلیت کاربرد عملی در طراحی و ارزیابی پروژه های شهری پایدار را دارا است.

کلیدواژه ها:

معماری پایدار ، شهرهای هوشمند ، کاهش اثرات زیست محیطی ، فناوری های سبز ، مدیریت شهری هوشمند