اصول معماری سنتی ایران در استفاده از نور طبیعی

نور و رنگ عناصری هستند که در معماری سنتی ایران نقش بسزایی داشته اند. کاربرد سایه و نور در کنار هم از کارهایی بوده است که حس عرفانی به فضا می دهد. حضور نور در آثار معماری ایران به ویژه پس از ظهور اسلام بسیار پررنگ است. این عنصر ضروری به عنوان یک عامل در نظر گرفته شده است که در روشنایی و فعالیت های روزمره زندگی نقش مهمی دارد و علاوه بر آن با اعتقادات مذهبی هم گره خورده است. در معماری بومی ایران نور طبیعی روز تنها منبع روشنایی بوده است، نه تنها به این دلیل بلکه با هدف ارائه راحتی بصری و زیبایی شناسی نیز استفاده از نور همیشه جزو اولویت های معماری بومی ایران بوده است. فضا مطالعه نور مطابق با هندسه ساختار و عملکرد همیشه مرحله مهمی از طراحی و ساخت هر ساختمان در نظر گرفته شده است. اگرچه اتکای معماری مدرن به روشنایی الکتریکی به ما اجازه می دهد تا فعالیت های روزانه خود را تا شب گسترش دهیم، اما این کار اثرات منفی غیرقابل انکاری دارد. از اثراتی همچون ضرر بر سلامتی انسان و کاهش ساعات سپری شده در نور طبیعی روز تا مصرف زیاد منابع انرژی تجدیدناپذیر. انسان معاصر هر روز تحت تاثیر نبود نور مناسب روز قرار دارد. با در نظر گرفتن این موضوع، معماری بومی ایران پیوندی همیشگی با طبیعت داشته است و صادقانه به نیازها و ارزش های فرهنگی ساکنان پاسخگو بوده است. روند بررسی و نتیجه گیری این پژوهش حاکی از آن است که اکثر این کاربردها در معماری سنتی و بومی ایران هنوز هم می توانند استانداردهای نور روز یک فضا را برآورده کنند و به همین دلیل در صورت استفاده مناسب، با شرایط معماری امروزی مرتبط هستند.

کلیدواژه ها:

نور طبیعی ، معماری سنتی ایران ، معماری ، بومی ، انرژی های تجدیدپذیر