بررسی نقش آموزش مهارت های هیجانی در کاهش رفتارهای پرخاشگرانه در میان دانش آموزان دوره ابتدایی

پرخاشگری در دوره ابتدایی یکی از چالش های اساسی نظام آموزشی به شمار می رود که می تواند رشد هیجانی، اجتماعی و تحصیلی کودکان را به طور جدی تحت تاثیر قرار دهد. کودکان در این مرحله سنی به دلیل ناپختگی هیجانی و محدودیت در مهارت های خودتنظیمی، بیش از سایر گروه های سنی در معرض بروز رفتارهای پرخاشگرانه قرار دارند. آموزش مهارت های هیجانی به عنوان بخشی از برنامه های یادگیری اجتماعی هیجانی، یکی از کارآمدترین رویکردهای مبتنی بر شواهد برای کاهش این نوع رفتارها محسوب می شود. پژوهش حاضر با هدف مرور و تحلیل نظام مند مطالعات انجام شده در زمینه تاثیر آموزش مهارت های هیجانی بر کاهش رفتارهای پرخاشگرانه در میان دانش آموزان دوره ابتدایی انجام گرفت. در این مرور، یافته های نظری و تجربی مقالات علمی معتبر داخلی و خارجی مورد بررسی قرار گرفت تا مهم ترین محورهای مداخله و مولفه های موثر بر کاهش پرخاشگری شناسایی شود. نتایج تحلیل مطالعات نشان می دهد که آموزش مولفه هایی چون آگاهی هیجانی، ابراز هیجان، همدلی، کنترل خشم، حل مسئله اجتماعی و خودتنظیمی هیجانی به طور معناداری موجب کاهش رفتارهای پرخاشگرانه و افزایش سازگاری اجتماعی کودکان می گردد. همچنین، پژوهش ها تاکید دارند که مداخلات مدرسه محور زمانی اثربخش ترند که به صورت چندسطحی و با مشارکت فعال معلمان، والدین و مشاوران اجرا شوند. مرور کلی شواهد حاکی از آن است که آموزش مهارت های هیجانی نه تنها به بهبود تنظیم هیجان و کاهش پرخاشگری منجر می شود، بلکه زمینه ساز ارتقای سلامت روان، افزایش تعاملات مثبت و شکل گیری محیطی ایمن و حمایتگر در مدارس ابتدایی است. بر این اساس، گنجاندن آموزش مهارت های هیجانی در برنامه درسی مدارس ابتدایی می تواند گامی موثر در جهت پیشگیری از آسیب های رفتاری و ارتقای کیفیت زندگی تحصیلی کودکان باشد.

کلیدواژه ها:

مهارت های هیجانی ، پرخاشگری ، خودتنظیمی هیجانی ، مداخلات مدرسه محور ، یادگیری اجتماعی هیجانی