اثر تنش خشکی بر صفات فیزیولوژیک، عملکرد دانه و ویژگی های ریخت شناسی ریشه ارقام و لاین های امیدبخش گندم نان (.Triticum aestivum L)
محل انتشار: فصلنامه علوم زراعی ایران، دوره: 27، شماره: 1
سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 104
فایل این مقاله در 19 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_AGRO-27-1_004
تاریخ نمایه سازی: 12 آبان 1404
چکیده مقاله:
تنش خشکی از مخرب ترین تنش های محیطی محدود کننده رشد و عملکرد گندم است. این آزمایش با هدف ارزیابی اثر تنش خشکی بر رشد و عملکرد ارقام گندم نان، به صورت کرتهای خرد شده در قالب طرح بلوکهای کامل تصادفی در پنج تکرار با ۲۵ رقم گندم در تیمارهای آبیاری کامل (آبیاری پس از ۳۰ میلی متر) و تنش خشکی (آبیاری پس از ۱۰۰ میلی متر) تبخیر از تشتک تبخیر) در سال زراعی ۱۴۰۱-۱۴۰۰ در ایستگاه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه تبریز انجام شد. صفات و شاخص های گیاهی مورد ارزیابی شامل دمای پوشش گیاهی، محتوای آب نسبی، سبزینگی برگ، ارتفاع بوته، طول پدانکل، تعداد پنجه بارور در بوته، تعداد سنبله در بوته، تعداد دانه در سنبله، وزن زیست توده، عملکرد دانه، وزن هزار دانه، وزن تر و وزن خشک ریشه و طول ریشه بودند. نتایج نشان داد که تیمارهای آبیاری و برهمکنش آبیاری و رقم اثر معنی داری بر صفات و شاخص های گیاهی مورد ارزیابی داشتند که نشان دهنده تنوع ژنتیکی بین ارقام گندم است. نتایج تجزیه رگرسیون گام به گام نشان داد که در شرایط تنش خشکی صفاتی مانند وزن هزار دانه، تعداد پنجه بارور در بوته، تعداد دانه در سنبله و وزن خشک ریشه اثر معنی داری بر عملکرد دانه ارقام گندم داشته و سهم قابل توجهی از تغییرات عملکرد دانه را تببین کردند. بر اساس نتایج تجزیه به عامل ها در شرایط تنش خشکی، ۱۴ متغیر در پنج عامل شناسایی شدند که در مجموع ۴/۸۳ درصد از تغییرات داده ها را توجیه کردند. نتایج نشان داد که صفات و شاخص های وزن هزار دانه، عملکرد دانه، تعداد دانه در سنبله، سبزینگی برگ و طول پدانکل معیارهای مناسبی جهت گزینش برای بهبود عملکرد دانه ارقام گندم در شرایط تنش خشکی هستند. ارقام گندم اوحدی، هما، آذر۲، تکاب، رصد، باران، هشترود، واران، سائین، پراو، سرداری، Dari۱۲، Dari۱۶، کمال، رحمت، مهر، صدرا و ایوان با توجه به برتری میانگین صفات و شاخص های؛ دمای پوشش گیاهی (۹/۲۶ درجه سلسیوس)، سبزینگی برگ (۹/۶۶)، وزن زیست توده (۷/۱۲ گرم)، تعداد سنبله در بوته (۱۸/۲ سنبله)، وزن هزار دانه (۰/۳۶ گرم)، تعداد دانه در سنبله (۵/۲۹ دانه)، تعداد پنجه بارور در بوته (۹/۲ پنجه) و عملکرد دانه (۵/۲ گرم) در شرایط تنش خشکی، نسبت به سایر ارقام برتری داشتند. در آزمایش حاضر ارقام هما و تکاب به ترتیب با میانگین عملکرد دانه بالاتر، به عنوان ارقام برتر شناخته شدند.
کلیدواژه ها:
Bread wheat ، Cluster analysis ، Discriminant analysis ، Factor analysis and Relative water content of leaf ، تجزیه تابع تشخیص ، تجزیه خوشه ای ، تجزیه به عامل ها ، گندم نان و محتوای آب نسبی برگ
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
