مطالعه اثر رهبری دگرگون گرا بر شور و انگیزه کاری نیروی انسانی سازمان آتش نشانی فردیس

هدف این پژوهش، سنجش اثر «رهبری دگرگون گرا» بر «شور و انگیزه کاری» نیروی انسانی سازمان آتش نشانی فردیس و تبیین سازوکارهای روان شناختی و شغلی میانجی/تعدیل گر این رابطه است. با توجه به ماهیت پرریسک و پیش بینی ناپذیر ماموریت ها، برانگیختگی پایدار در کار شرط کلیدی برای دقت عملیاتی، چابکی واکنش و پایبندی به استانداردهای ایمنی به شمار می آید. پژوهش حاضر به صورت کمی و مقطعی طراحی شد. جامعه آماری شامل کلیه نیروهای عملیاتی و پشتیبانی ایستگاه های شهر بود؛ بر پایه نمونه گیری تصادفی طبقه ای ۱۱۰ نفر انتخاب شدند. رهبری دگرگون گرا با چهار بعد نفوذ آرمانی، انگیزش الهام بخش، تحریک عقلانی و ملاحظه فردی (نسخه بومی سازی شده MLQ) سنجش شد؛ شور کاری نیز با مقیاس سه بعدی جذب، نیرومندی و وقف کار (UWES-۹) اندازه گیری گردید. برای تبیین سازوکارها، «سرمایه روان شناختی» (خودکارآمدی، امید، تاب آوری، خوش بینی) و «منابع شغلی» (خودمختاری، بازخورد، پشتیبانی سرپرست) به عنوان میانجی های بالقوه و «فشار ادراک شده ماموریت» به عنوان تعدیل گر لحاظ شد. روایی سازه با تحلیل عاملی تاییدی و روایی همگرا/واگرا تایید شد (AVE>۰/۵۰) و پایایی مقیاس ها مطلوب بود (α و پایایی مرکب >۰/۷۸). مدل یابی معادلات ساختاری مبتنی بر واریانس (SmartPLS ۴) با کنترل سن، سابقه و الگوی شیفت به کار رفت. نتایج نشان داد رهبری دگرگون گرا اثر مستقیم و معناداری بر شور کاری دارد (β=۰/۴۶، p<۰/۰۰۱). در میان ابعاد، «انگیزش الهام بخش» (β=۰/۲۱) و «ملاحظه فردی» (β=۰/۱۹) بیشترین وزن مسیر را نشان دادند؛ «تحریک عقلانی» نیز از مسیر ارتقای «معناداری کار» اثر غیرمستقیم قابل توجهی داشت. تحلیل میانجی گری حکایت از آن داشت که سرمایه روان شناختی (β غیرمستقیم=۰/۱۲، p<۰/۰۱) و منابع شغلی (β غیرمستقیم=۰/۱۴، p<۰/۰۱) بخشی از اثر رهبری دگرگون گرا را به شور کاری منتقل می کنند و الگوی میانجی گری نسبی تایید شد. اثر برهم کنش رهبری دگرگون گرا با فشار ادراک شده ماموریت منفی و معنادار بود (β=-۰/۰۹، p<۰/۰۵)؛ بدین معنا که تنش عملیاتی از شدت اثر می کاهد اما آن را منتفی نمی کند. شاخص های برازش مدل مناسب ارزیابی شد (SRMR=۰/۰۵۵) و واریانس تبیین شده شور کاری به ۰/۶۰ رسید. تحلیل چندگروهی تفاوت معناداری میان نیروهای عملیاتی و پشتیبانی نشان نداد..

کلیدواژه ها:

رهبری دگرگون گرا ، شور کاری ، سرمایه روان شناختی ، منابع شغلی ، اطفای حریق ، فردیس.