مقایسه اثربخشی روش ترجمه محور و روش ارتباطی در آموزش واژگان عربی به دانش آموزان دبیرستان

آموزش واژگان یکی از بنیادی ترین چالش ها در یادگیری زبان عربی است و روش تدریس، نقشی حیاتی در میزان ماندگاری و کاربرد واژگان ایفا می کند. این پژوهش با هدف مقایسه اثربخشی دو روش متداول «ترجمه محور» و «ارتباطی» در آموزش واژگان عربی به دانش آموزان دوره متوسطه انجام شده است. تمرکز پژوهش بر این است که کدام روش، تسلط بیشتر و عمیق تری بر واژگان و توانایی کاربرد آن ها در بافت های مختلف ایجاد می کند.این مطالعه از نوع شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه های کنترل و آزمایش است. جامعه آماری شامل دانش آموزان پایه دهم دبیرستان در شهر زابل است که به صورت هدفمند انتخاب شدند و در دو گروه (هر گروه ۲۰ نفر) قرار گرفتند. ابزار اصلی گردآوری داده ها، آزمون های واژگان محقق ساخته با تمرکز بر شناخت و کاربرد فعال واژگان بود. داده ها از طریق آمار توصیفی و استنباطی آزمون t مستقل تحلیل شدند.نتایج نشان داد که هر دو روش در افزایش دایره واژگان دانش آموزان موثر بوده اند. با این حال، تفاوت معناداری به نفع گروهی که با روش ارتباطی آموزش دیده بودند، مشاهده شد. دانش آموزان این گروه در بخش کاربرد فعال واژگان و توانایی استفاده از آن ها در جملات و بافت های ارتباطی، نمرات بالاتری کسب کردند. در مقابل، روش ترجمه محور در بخش شناخت صرفی واژگان بهتر عمل کرد، اما در کاربرد فعال ضعیف تر بود.روش ارتباطی به دلیل تاکید بر معنی سازی، تعامل و استفاده از واژگان در بافت های واقعی و انگیزشی، در مقایسه با روش ترجمه محور، اثربخشی بالاتری در توسعه پایدار و کاربردی واژگان عربی در سطح دبیرستان دارد. به معلمان توصیه می شود که در تدریس واژگان، بر فعالیت های تعاملی و بافت محور تاکید بیشتری نمایند.

کلیدواژه ها:

روش ترجمه محور ، روش ارتباطی ، یادگیری واژگان ، آموزش عربی ، زبان آموزی ، دوره متوسطه