بررسی تاثیر ساحت تعلیم و تربیت اعتقادی، عبادی و اخلاقی سند تحول بنیادین بر الگوی اخلاقی دانش آموزان

تعلیم و تربیت به عنوان بنیادی ترین رکن در شکل گیری شخصیت انسان همواره در طول تاریخ مورد توجه اندیشمندان، مربیان و نظام های آموزشی بوده است. آنچه که آموزش و پرورش یک جامعه را از دیگری متمایز می سازد، نه صرفا ابزارهای آموزشی یا محتوای درسی، بلکه نظام ارزشی و جهان بینی ای است که در پس فرآیند تربیت نهفته است. در جمهوری اسلامی ایران، سند تحول بنیادین آموزش و پرورش به عنوان نقشه راهی کلان و راهبردی، ماموریت تربیت نسل هایی را بر عهده دارد که در عین برخورداری از دانش و توانمندی های علمی، از هویت دینی، اخلاقی و معنوی عمیقی بهره مند باشند. در همین راستا، یکی از ساحت های مهم و کلیدی این سند، ساحت «تعلیم و تربیت اعتقادی، عبادی و اخلاقی» است که نقشی اساسی در پرورش هویت دینی و الگوی اخلاقی دانش آموزان ایفا می کند. ساحت اعتقادی، عبادی و اخلاقی بر مبنای باور به خدای یکتا، پذیرش معارف وحیانی، و اهتمام به عبادات و ارزش های اخلاقی بنا شده است. این ساحت در حقیقت به دنبال آن است که دانش آموزان علاوه بر فراگیری علوم و مهارت های مورد نیاز برای زندگی فردی و اجتماعی، در بعد معنوی و اخلاقی نیز رشد یابند و به الگویی شایسته در رفتار فردی و اجتماعی تبدیل شوند. تاکید بر این ساحت ریشه در این واقعیت دارد که هر گونه پیشرفت علمی و مادی بدون پشتوانه اخلاقی و معنوی، نه تنها به تعالی انسان منجر نمی شود، بلکه می تواند به بحران های فرهنگی، اجتماعی و اخلاقی نیز بینجامد. بنابراین توجه به این جنبه از تربیت، ضرورتی حیاتی در نظام آموزشی محسوب می شود. از دیدگاه سند تحول بنیادین، اخلاق و اعتقاد دو مقوله جدا از یکدیگر نیستند، بلکه پیوندی درونی و عمیق دارند. باورهای اعتقادی و دینی، شالوده ای برای انتخاب های اخلاقی انسان فراهم می کنند و از سوی دیگر، اخلاق صحیح نیز موجب استواری و تعمیق ایمان می شود. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که به بررسی تاثیر ساحت تعلیم و تربیت اعتقادی، عبادی و اخلاقی سند تحول بنیادین بر الگوی اخلاقی دانش آموزان شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که ارزش ها و باورهای اخلاقی در سنین کودکی و نوجوانی بیشترین قابلیت نهادینه سازی را دارند. اگر در این دوران حساس، آموزش و پرورش بتواند مفاهیم اخلاقی همچون صداقت، عدالت، احترام، مسئولیت پذیری، نوع دوستی و پرهیز از رفتارهای ناپسند را در بستر باورهای دینی و عبادی در ذهن و جان دانش آموزان نهادینه کند، جامعه در آینده شاهد نسلی متعهد، مسئول و اخلاق مدار خواهد بود.

کلیدواژه ها:

تعلیم و تربیت ، سند تحول بنیادین ، دانش آموزان ، الگوی اخلاقی