تاثیر هنر شهری و نقش آن در شکل دهی هویت محلات در منطقه ۵ شهرداری شیراز

در دوران معاصر، با افزایش شهرنشینی و گسترش بی رویه شهرها، چالش هایی نظیر از دست رفتن هویت مکانی، احساس بیگانگی شهروندان با فضاهای عمومی، و یکنواختی بصری به وجود آمده است. در این میان، هنرهای شهری به عنوان یک راهکار خلاقانه و موثر، قابلیت بازگرداندن روح و معنا به فضاهای شهری را دارند. این پژوهش به بررسی و بازاندیشی نقش هنرهای شهری شامل نقاشی های دیواری، چیدمان ها و المان های بصری در شکل دهی به هویت محله ای و تجربه زیستن ساکنان منطقه ۵ شهرداری شیراز می پردازد. منطقه ۵، با وسعت قابل توجه و گسترش سریع جمعیتی، شامل محلاتی متنوع و جمعیتی جوان و چندفرهنگی است که ویژگی جغرافیایی آن جنوب شرقی شیراز می باشد. هدف اصلی مطالعه حاضر، سنجش تاثیرپذیری شهروندان از آثار هنری شهری و تحلیل میزان تقویت حس تعلق، هویت یابی محله ای و پایدارسازی الگوهای فرهنگی توسط این هنرهاست. پژوهش به روش توصیفی-پیمایشی انجام گرفته و جامعه آماری آن ساکنان، هنرمندان و مدیران مرتبط منطقه است. نمونه گیری طبقه ای با حجم نمونه ۱۶۰ نفر انجام شد. داده ها به وسیله پرسشنامه استاندارد جمع آوری و با نرم افزار آماری تحلیل شد. یافته ها نشان داد که ۷۳٪ ساکنان هنر شهری را موثر در ارتقای هویت و همگرایی محلی می دانند و آثار مرتبط با هویت شیرازی و نمادهای فرهنگی محلی بیشترین تاثیر را داشته اند. نتایج این مطالعه نشان داد که المان های شهری مهم ترین عامل موثر در افزایش حس تعلق شهروندان نسبت به محیط خود هستند. یعنی وقتی میزان رضایت از این المان ها افزایش یابد، انتظار می رود حس تعلق مردم به طور قابل توجهی بالا برود. پس از آن نقاشی دیواری و چیدمان هنری قرار دارند که تاثیر آنها هم مثبت و معنادار است، ولی کمی کمتر از المان های شهری است. نتیجه این پژوهش تایید می کند هنرهای شهری در منطقه ۵ نقشی سازنده در هویت بخشی فرهنگی، زیباسازی محیط و افزایش تعاملات اجتماعی ایفا می کند.

کلیدواژه ها:

هنرهای شهری ، منطقه پنج شیراز ، هویت محلی ، تعلق مکانی ، المان های شهری