اثر آتش سوزی بر ویژگیهای شیمیایی خاک مناطق جنگلی

یکی از پدیده های مهم در اکوسیستمهای جنگلی آتش سوزی می باشد که تغییراتی در ویژگیهای فیزیکی، شیمیایی و بیولوژیکی خاک ایجاد می کند. این پژوهش در منطقه جنگلی مانشت ایلام که در تیر ماه سال ۱۴۰۳ دچار آتش سوزی شدند، انجام شد. برای تعیین مشخصه های اسیدیته، اشباع، فسفر قابل جذب، پتاسیم قابل جذب و نیتروژن کل از نمونه های خاک عرصه سوخته و سالم که در مجاورت هم بودند استفاده شد. نمونه ها به صورت ترانسکت خطی در طول شیب جمع آوری شدند. ده چاله به فاصله ۲۱ متری در طول عرصه سوخته و شاهد در جهت شیب از یکدیگر حفر شده و نمونه های خاک از عمق صفر تا پنج سانتیمتر و پنج تا ۲۰ سانتی متری نمونه برداری شدند. پس از آماده سازی خاک، اسیدیته اشباع، فسفر قابل جذب، پتاسیم قابل جذب و نیتروژن کل اندازه گیری شدند. محاسبات آماری نشان داد که میانگین اسیدیته در خاک عمقی شاهد کمتر از میانگین اسیدیته در خاک عرصه سوخته بود. همچنین آتش سوزی به طور مستقیم خاک سطحی را تحت تاثیر قرار می دهد. علاوه براین تفاوت معنی داری بین مشخصه های میانگین اسیدیته اشباع، پتاسیم قابل جذب، فسفر قابل جذب و نیتروژن کل در منطقه شاهد و سوخته وجود داشت که میزان تاثیر پذیری بخش های زیرین خاک کمتر بوده و گرما کمتر به لایه های زیرین نفوذ کرده است.

کلیدواژه ها:

آتش سوزی ، جنگل ، عناصر خاک ، ویژگیهای شیمیایی ، رشد درخت ، جنگلهای زاگرس