نقش خانواده ها در ایجاد فضای آموزشی پشتیبان و موثر برای دانش آموزان

خانواده ها، به عنوان اصلی ترین نهاد تربیتی و اجتماعی، نقشی فراتر از یک عامل محیطی بر پیشرفت تحصیلی و بهزیستی روانشناختی دانش آموزان ایفا می کنند. تحقیقات گسترده در حوزه روانشناسی تربیتی و جامعه شناسی آموزش، اثبات کرده است که مشارکت فعال خانواده (Family Engagement)، یک پیش بینی کننده قوی برای موفقیت دانش آموزان در طول دوران تحصیل است. این پژوهش به تحلیل جامع نقش خانواده ها در ایجاد فضای آموزشی پشتیبان و موثر برای دانش آموزان می پردازد. این پژوهش بر این مبنا استوار است که "فضای آموزشی پشتیبان، یک ساختار سه گانه است که شامل 'حمایت عاطفی در خانه'، 'نظارت و پیگیری تحصیلی هدفمند' و 'مشارکت هدفمند در مدرسه' می شود، و هر یک از این ابعاد، با مکانیسم های شناختی (مانند افزایش خودکارآمدی) و روانشناختی (مانند کاهش اضطراب) بر یادگیری دانش آموز تاثیر می گذارد." نظریه سیستم های بوم شناختی (Ecological Systems Theory) به عنوان چارچوب اصلی، بر این تاکید دارد که تعامل سازنده میان سیستم های خرد (خانه) و میانی (خانه-مدرسه)، برای رشد بهینه، حیاتی است. یافته ها حاکی از آن است که دانش آموزانی که والدین آن ها در امر تحصیل دخالت کیفی دارند (به جای دخالت کمی)، دارای انگیزه درونی قوی تر، نرخ ترک تحصیل پایین تر و عملکرد تحصیلی بالاتری هستند. با این حال، چالش های مهمی مانند سواد آموزشی پایین والدین، موانع فرهنگی و اجتماعی و عدم اعتماد متقابل میان خانه و مدرسه وجود دارد. در نهایت، راهکارهای عملی برای مدارس، معلمان و خانواده ها ارائه می شود تا مدل های موثر مشارکت کیفی خانواده محور را توسعه دهند و عدالت آموزشی را ارتقاء بخشند.

کلیدواژه ها:

مشارکت خانواده ، فضای آموزشی پشتیبان ، پیشرفت تحصیلی ، نظارت والدین ، خودکارآمدی تحصیلی ، محیط یادگیری خانه ، نظریه سیستم های بوم شناختی.